Dentonet
PACJENT
E-mail
WYBIERZ KATEGORIĘ
Leczenie zachowawcze i endodoncja
Protetyka i implantologia
Stomatologia estetyczna
Ortodoncja
Periodontologia
Higiena i zdrowie jamy ustnej

Płukanie jamy ustnej

Publikacja:

Płukanie jamy ustnej

Niedocenioną, choć łatwą metodą higieniczną jest płukanie jamy ustnej. Energiczne płukanie wodą po posiłku prowadzi do usunięcia resztek pokarmowych, zmniejszenia ilości flory bakteryjnej, zobojętnienia kwaśnego środowiska jamy ustnej.

Krótkie płukanie po posiłku usuwa niemal połowę resztek pokarmowych, a dłuższe może nawet spowodować całkowite rozpuszczenie cukru zalegającego w jamie ustnej. Płukanie ust 5 ml wody tuż po szczotkowaniu powoduje powstawanie „aktywnej piany”, która ma dodatkowe znaczenie w oczyszczaniu miejsc trudno dostępnych. Wstrzymanie się od jedzenia i picia przez około 2 godziny po tym zabiegu znakomicie poprawia stan higieny w jamie ustnej.

Pomiędzy posiłkami lub szybkiej przekąsce przepłukanie wodą powoduje częściowe usunięcie resztek pokarmowych. Dlatego poleca się codzienne korzystanie z płukanek antyseptycznych dostępnych w aptekach, marketach, i innych sklepach ze środkami do codziennej higieny.

Formą płukania są irygacje polegające na stosowaniu środków płuczących pod zwiększonym ciśnieniem. Do irygacji służą specjalne urządzenia, tzw. irygatory wodne. Wytwarzają one podciśnienie w płynie zgromadzonym w odpowiednim zbiorniku. Płyn ten wydostając się przez odpowiednią końcówkę powoduje oczyszczenie przestrzeni międzyzębowych, powierzchni zębów i masaż dziąseł.

Poza wodą do płukanek i irygacji można stosować roztwory środków chemicznych hamujących tworzenie płytki bakteryjnej, solanki, borowiny, roztwory wyciągów z ziół itp. Do najczęściej stosowanych w płukankach należą środki antyseptyczne, takie jak

– chlorheksydyna,

– triclosan,

– sangwinaryna,

i inne.

Najbardziej popularnym środkiem chemicznym jest chlorheksydyna. Badania wykazały znaczną zdolność wiązania chlorheksydyny przez płytkę bakteryjną, co prowadzi do oddzielenia płytki od powierzchni zęba i zahamowania wzrostu bakterii ją tworzących.

Dzięki specyficznej interakcji między chlorheksydyną a błoną śluzową jamy ustnej preparat dość długo utrzymuje się w jamie ustnej (6-8 godzin po jednorazowej aplikacji), co wpływa na zwiększenie jego działania antybakteryjnego.

Niestety, pewne działania uboczne, takie jak żółtobrązowe przebarwienia wypełnień protetycznych oraz gorzki smak, ograniczają stosowanie czystej chlorheksydyny w codziennej higienie jamy ustnej. Z tego względu jako środek hamujący tworzenie płytki nazębnej stosuje się ją szczególnie:

– u pacjentów po radioterapii w obrębie twarzoczaszki,

– u pacjentów po urazach twarzy, z unieruchomionymi szczękami,

– u chorych na padaczkę cierpiących na przerost dziąseł spowodowany przyjmowaniem leków przeciwpadaczkowych,

– u dzieci upośledzonych psychicznie i ruchowo oraz osób niepełnosprawnych,

– u pacjentów ze szczególnie nasiloną próchnicą, gdy zawodzą inne metody higieniczne.

Oprócz środków antyseptycznych tj. zawierających chlorheksydynę, większość płukanek zawiera fluor, który jest cennym środkiem zapobiegawczym u pacjentów powyżej 6 roku życia z wysokim ryzykiem próchnicy, mieszkających na terenach z niską zawartością fluoru w wodzie.

Nie zaleca się płukanek dzieciom, które biorą tabletki do ssania z fluorem oraz dzieciom małym (poniżej 1 roku życia) ze względu na możliwość połykania płynu.

Ze względu na częstość stosowania płukanek, które zawierają jony fluorkowe zalecne są:

– do codziennego użytku, roztwory 0,05% NaF w ilości 10 ml jednorazowo,

– do użycia jeden raz na dwa tygodnie, roztwory o stężeniu 0,2% NaF (w szczególnych przypadkach raz na tydzień).

Najbardziej wskazane są płukanki do codziennego stosowania, gdyż łatwiej przyzwyczaić się do tej formy profilaktyki i czynność płukania staje się nawykiem.

Wiele gotowych płukanek jako środek stabilizujący zawiera alkohol w stężeniu 4% – 27%. Dla dzieci i osób z suchością jamy ustnej polecane są te z małą zawartością alkoholu, gdyż wyższe stężenia mogą powodować podrażnienia błony śluzowej jamy ustnej.

Niektóre płukanki występują w handlu w postaci koncentratów do sporządzania roztworów, te preparaty mogą być niebezpieczne, dlatego trzeba je chronić przed dziećmi.


POWIĄZANE ARTYKUŁY

objawy raka jamy ustnej - Dentonet.pl
Podejrzenie raka jamy ustnej? Mniej konsultacji Lekarz

W ostatnich miesiącach w Wielkiej Brytanii liczba skierowań do onkologa w związku z podejrzeniem nowotworu jamy ustnej obniżyła się o 1/3. Nie jest to niestety efekt poprawy stanu zdrowia pacjentów, ale konsekwencja pandemii COVID-19, a zwłaszcza utr...

objawy raka jamy ustnej - Dentonet.pl
Rak jamy ustnej? 65% mniej skierowań na badania Lekarz

W Zjednoczonym Królestwie za sprawą wspólnych działań Fundacji Raka Jamy Ustnej (MCF) oraz Brytyjskiej Fundacji Zdrowia Stomatologicznego (BDHF) w listopadzie obchodzony jest już od lat Miesiąc Świadomości Raka Jamy Ustnej. W tym roku działania te wy...

ROZWIŃ WIĘCEJ
objawy raka jamy ustnej - Dentonet.pl
Irlandia: Rak jamy ustnej w cieniu pandemii COVID-19 Lekarz

Według szacunków Irlandzkiego Towarzystwa Onkologicznego (Irish Cancer Society; ICS) na nowotwory jamy ustnej, głowy i szyi na Zielonej Wyspie zapada każdego roku około 550 osób. Niestety, w obawie przed infekcją SARS-CoV-2, pacjenci obecnie znacznie...

płyn przeciw grzybicy - Dentonet.pl
Jak płyny do płukania jamy ustnej zwalczają koronawirusa Asysta

Naukowcy z Uniwersytetu w Cardiff przechodzą do kolejnego etapu badań nad skutecznością płynów do płukania jamy ustnej w walce z koronawirusem. Na początku 2021 r. ruszą badania kliniczne. Przypomnijmy – już w maju br. multidyscyplinarny zespół nauk...

smartfon - Dentonet.pl
Czy smartfony są szkodliwe dla zdrowia jamy ustnej? Lekarz

Technologia cyfrowa towarzyszy nam każdego dnia, trudno bowiem wyobrazić sobie funkcjonowanie bez smartfona i dostępu do internetu. Nowoczesne technologie mają jednak również negatywne strony – paradoksalnie przyczyniają się do większej izolacji społ...

zęby sportowców - Dentonet.pl
Sport to zdrowie... jamy ustnej? Lekarz

Wzajemny wpływ zdrowia jamy ustnej na zdrowie ogólne od dawna nie budzi kontrowersji w środowisku medycznym. Wiele wskazuje jednak na to, że zależność ta pozostaje mało znana m.in. w świecie sportu. Badania przeprowadzone z udziałem sportowców dowodz...

Australia - Dentonet.pl
Zdrowie jamy ustnej Aborygenów – jak je poprawić? Lekarz

W Australii istnieją znaczne różnice w stanie zdrowia jamy ustnej pomiędzy ludnością rdzenną – przedstawicielami Pierwszych Narodów – oraz resztą populacji. Z przeprowadzanych badań wynika, że rdzenni Australijczycy, szczególnie ci mieszkający poza o...

żele w stomatologii - Dentonet.pl
Żele w stanach zapalnych jamy ustnej Lekarz

Jama ustna to ekosystem złożony z wielu wzajemnie na siebie oddziałujących elementów, zróżnicowany pod względem panujących warunków biotycznych i abiotycznych.  Powszechnie obserwuje się, że pacjenci najczęściej zgłaszają się do gabinetu stomatologic...

woda
FDI o ekologii w codziennej higienie jamy ustnej Lekarz

Światowa Federacja Dentystyczna FDI przygotowała szereg infografik, z których można dowiedzieć się, jak stosować zasady ekologii w codziennej higienie jamy ustnej. Przypomnijmy – jakiś czas temu FDI opublikowała dokument „Sustainability in Dentistry...

nowotwory szyi i głowy - Dentonet,
UK: COVID-19 uderza w wykrywalność raka jamy ustnej Lekarz

Restrykcje wprowadzone w związku z pandemią koronawirusa zaburzyły funkcjonowanie praktycznie całej służby zdrowia, a tym samym ograniczyły dostęp do specjalistów wielu dziedzin medycyny. Poważnym problemem, między innymi w Wielkiej Brytanii, są licz...