Dentonet
PACJENT
E-mail
WYBIERZ KATEGORIĘ
Leczenie zachowawcze i endodoncja
Protetyka i implantologia
Stomatologia estetyczna
Ortodoncja
Periodontologia
Higiena i zdrowie jamy ustnej

Długie dzieje próchnicy

Brak komentarzy | Publikacja:
Długie dzieje próchnicy

Długie dzieje próchnicy

Choroby zakaźne – a taką chorobą jest również próchnica – pojawiły się na bardzo wczesnym etapie ewolucji. Zanim człowiek stanął na szczycie drabiny gatunkowej, choroby wywołane przez rozmaite patogeny przez miliony lat dziesiątkowały populacje zwierząt: od pierwotnych ryb dewońskich po tygrysy szablozębne żyjące w plejstocenie.

Badania dowiodły, że również próchnica ma za sobą wyjątkowo długą przeszłość. Czynniki i warunki potrzebne do wystąpienia tej choroby zaistniały długo przedtem, nim na Ziemi pojawiły się pierwsze homonidy.
– od 435 do 395 mln – ku swojemu zaskoczeniu paleontolodzy stwierdzili próchnicę zębów u ryb kopalnych z epoki syluru i dewonu.

– 210 – 60 mln – znaleziono ubytki próchnicowe roślinnych dinozaurów z epoki kredy oraz w zębach ssaków z miocenu. Odkryto również zęby z wyraźnymi śladami próchnicy z epoki plejstocenu, należące do mastodonta oraz niedźwiedzia jaskiniowego.

– 2 – 3 mln lat – w czaszce Australopithecus africanus (homonida zwanego również "dziadkiem do orzechów" ze względu na wyjątkowo silne szczęki, przystosowane do miażdżenia twardych bulw i nasion) stwierdzono znaczne uszkodzenie wyrostków zębodołowych zębów trzonowych oraz tkwiące w kości pieńki korzeni. Nie wiadomo jednak, czy zniszczenie korony zęba było efektem urazu czy zaawansowanej próchnicy.

– 800 000 lat – naukowcy wykryli ewidentne ślady próchnicy u australopiteka, zaliczanego do grupy Plesionthropus transvalensis. Na 360 znalezionych w Swatkrans i Sterkfontein zębów tej gałęzi homonidów – 4 były zaatakowane przez próchnicę.

– 500 000 lat – wykopaliska dowiodły, że na próchnicę chorowali również przedstawiciele Homo Heidelbergensis. Na powierzchni żującej zębów szczęki górnej archeolodzy odkryli liczne ubytki uwarunkowane prawdopodobnie zwyczajami żywieniowymi tych ludzi.

– 125 00 lat – należy przypuszczać, że także wczesny archaiczny Homo sapiens, zamieszkujący Afrykę oraz Euroazję, często padał ofiarą próchnicy zębów. Naukowcy badający czaszkę homonida z Kabwe odkryli, że na 15 zachowanych zębów aż 12 mało głębokie ubytki.

– 40 000 lat – próchnicę zębów stwierdzono także w uzębieniu czaszki neandertalczyka z Gibraltaru, w tzw. czaszce z Rodezji oraz w czaszce neandertalczyka z Chapelle-aux-Saints.

– 13 000 do ok. 8 00 lat p.n.e – przypadki próchnicy u Homo sapiens odkryto u 10% szczątków pochodzących z późnego paleolitu. Badacze są pewni, że ważną rolę w tak szybkim rozprzestrzenianiu się choroby odegrała zmiana diety. Wraz ze zmianą stylu życia, następowały zmiany sposobu odżywiania, a zwłaszcza stały dostęp do produktów wysokocukrowych i bogatych w węglowodany.

2015 – Światowa Organizacja Zdrowia zaliczyła próchnicę do chorób społecznych i określiła mianem epidemii. W krajach uprzemysłowionych dotyka ona 60–90% dzieci i większość dorosłych. Bez wątpienia trudno znaleźć dziś osobę, która nie miałaby przynajmniej jednego zaatakowanego przez próchnicę zęba.

Jak więc widać, patogeny odpowiadające za próchnicę, zwłaszcza bakterie z gatunku Streptococcus mutans, potrafiły świetnie adaptować się do warunków panujących w jamie ustnej różnych gatunków, dzięki czemu odniosły ewolucyjny sukces.

B.Sz.


POWIĄZANE ARTYKUŁY

UMED Wrocław - Dentonet.pl
Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu przeciw próchnicy Lekarz

Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu włączył się w obchody Światowego Dnia Zdrowia Jamy Ustnej – jego ambasadorem został m.in. rektor uczelni, prof. Marek Ziętek. Z kolei 22 marca we Wrocławiu odbędzie się II konferencja "Uruchamiamy dzieciaki", podczas...

Planuję długie życie - Dentonet.pl
Planuję długie życie! Badania profilaktyczne dla pacjentów Pacjent

Darmowe badania i konsultacje ze specjalistami, lekcje pierwszej pomocy, precyzyjny pomiar masy ciała – to tylko część pakietu dla pacjentów, którzy odwiedzą Oddziały Wojewódzkie NFZ-u w każdą środę września i października.Od początku września Narodo...

Prawidłowa higiena jamy ustnej u dzieci - Dentonet.pl
Nowe technologie w diagnostyce próchnicy u dzieci Lekarz

O tym, dlaczego profilaktyka w stomatologii dziecięcej jest tak ważna i nowych rozwiązaniach w diagnostyce próchnicy opowiada w rozmowie z Dentonetem dr n. med. Maciej Mikołajczyk. ...

ROZWIŃ WIĘCEJ
programy profilaktyczne - Dentonet.pl
Czy samorządowe programy profilaktyki próchnicy są skuteczne? Lekarz

Poseł Konrad Głębocki skierował do ministra zdrowia interpelację, w której pyta, jak resort ocenia efektywność programów profilaktyki próchnicy prowadzonych przez samorządy.Polskie samorządy coraz częściej i chętniej przygotowują oraz wdrażają swoje ...

program profilaktyki próchnicy - Dentonet.pl
MZ: profilaktyka próchnicy dla młodzieży Lekarz

Ministerstwo zdrowia wdraża na terenie całego kraju program edukacyjno-profilaktyczny w zakresie próchnicy dla młodzieży. Jest on realizowany w ramach Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój 2014-2020 - oś priorytetowa V: Wsparcie dla obszaru zd...

program profilaktyki próchnicy
Ministerstwo zdrowia: 5 mln zł na profilaktykę próchnicy Lekarz

AOTMiT oceniła projekt programu edukacyjno-profilaktycznego w zakresie próchnicy zębów dla młodzieży, którego realizację planuje ministerstwo zdrowia. Przeznaczonych na niego zostanie aż 5 mln zł. Jak podkreślono w projekcie, celem głównym programu j...

Świdnica - Dentonet.pl
W Świdnicy bez próchnicy – do 13.06. trwa miejski konkurs Lekarz

Świdnica ogłosiła konkurs na wybór realizatora programu profilaktyki próchnicy zębów w latach 2018-2020 "W Świdnicy bez próchnicy". Oferty mogą składać podmioty medyczne, realizujące świadczenia z zakresu stomatologii. Ostatnim dniem ich przyjmowania...

program profilaktyki - Dentonet.pl
Szczecin: NFZ dofinansuje program profilaktyki próchnicy Lekarz

Zachodniopomorski NFZ dofinansuje prowadzony w Szczecinie program zapobiegania próchnicy wśród uczniów z klas VI szkół podstawowych. Kwota dofinansowania to blisko 50 tys. zł.Program realizowany jest już od 2017 r. przez poradnię stomatologii dziecię...

uruchamiamy dzieciaki - Dentonet.pl
O próchnicy na drugiej konferencji "Uruchamiamy dzieciaki" Lekarz

Szkodliwość smogu, korzyści płynące z diety wegetariańskiej, profilaktyka uzależnień przez sport oraz zapobieganie próchnicy – to tematy, które zdominowały drugie tegoroczne spotkanie z cyklu "Uruchamiamy dzieciaki".Dr Katarzyna Herman z Katedry i Za...

Świnoujście - Dentonet.pl
Program profilaktyki próchnicy dla dzieci w Świnoujściu Lekarz

Nadal zgłaszać się mogą chętni do prowadzenia programu profilaktyki próchnicy w Świnoujściu w latach 2018-2020. Czas na składanie ofert mija 19 czerwca. Przypomnijmy – pod koniec marca br. radni Świnoujścia przyjęli uchwałę w sprawie realizacji progr...

radiologia - Dentonet.pl
NRL: za długie szkolenia z ochrony radiologicznej dla dentystów Lekarz

Naczelna Rada Lekarska w specjalnym stanowisku sprzeciwiła się planowanemu przez ministerstwo zdrowia zwiększeniu dla lekarzy dentystów liczby godzin obowiązkowych szkoleń z ochrony radiologicznej pacjenta z siedmiu do dwunastu.Przypomnijmy – kilka d...

Dodaj komentarz (0 komentarzy)

Każdy komentarz zostanie poddany moderacji