Dentonet
LEKARZ
E-mail
WYBIERZ KATEGORIĘ
Aktualności
Prawo i finanse
Praca w gabinecie
Student
Edukacja i technologie
Medycyna

Tragiczne dzieje pioniera stomatologicznej anestezji

Publikacja:
Tragiczne dzieje pioniera stomatologicznej anestezji

Tragiczne dzieje pioniera stomatologicznej anestezji

Człowiek, który odkrył znieczulające działanie podtlenku azotu, wybawiając tym samym pacjentów od bólu związanego z ekstrakcją zęba, zmarł w dramatycznych okolicznościach otoczony wzgardą środowiska medycznego. W 1870 roku Amerykański Związek Dentystów przyznał pośmiertnie Horacemu Wellsowi, skromnemu dentyście z Hartford w stanie Connecticut, pierwszeństwo w odkryciu praktycznej anestezji. Jednak jak to często w historii wynalazków bywa, zaszczytne wyróżnienie zostało przyznane zbyt późno.

W pierwszej połowie XIX podtlenek azotu – ze względu na swoje rozweselające właściwości – stanowił atrakcję jarmarcznych przedstawień i pseudonaukowych prelekcji, wygłaszanych przez rozmaitych szarlatanów i uzdrowicieli. Biorący udział w jednym z takich widowisk dr Wells był świadkiem ciekawej sytuacji: jeden z oszołomionych podtlenkiem azotu widzów, mimo głębokiej i krwawiącej rany w nodze, zachowywał się tak, jakby nie odczuwał najmniejszego bólu. To zdarzenie zainspirowało Wellsa do przeprowadzenia eksperymentu – następnego dnia poprosił kolegę dentystę o uśpienie gazem rozweselającym i usunięcie zęba trzonowego. Po odzyskaniu świadomości wypowiedział prorocze słowa: „Nie czułem żadnego bólu. Nastała nowa era w usuwaniu zębów”.

Po tym zdarzeniu Wells wielokrotnie przeprowadzał u swoich pacjentów zabieg usunięcia zęba w znieczuleniu, za każdym razem uzyskując świetne rezultaty. Opublikował również niewielką rozprawę, w której opisał zalety bezbolesnej ekstrakcji i sposób przeprowadzenia zabiegu z użyciem podtlenku azotu. Ze względów humanitarnych nie opatentował swojego odkrycia, uważał bowiem, że powinno stać się ono dobrem całej ludzkości.

Publiczny blamaż

Horacy WellsW 1845 roku Wells zorganizował pokaz dla studentów oraz luminarzy dentystyki, podczas którego zamierzał zademonstrować swoją metodę bezbolesnego usuwania zębów. Niestety, pokaz okazał się spektakularną klęską – pacjent przeraźliwie krzyczał i wił się na fotelu, uniemożliwiając sprawne przeprowadzenie ekstrakcji. I choć później przyznał, że nie odczuwał bólu, a jego reakcja była podyktowana przede wszystkim strachem, nikt nie uwierzył w jego zapewnienia.

Wells stał się obiektem kpin i szyderstw ze strony kolegów. Aby odzyskać dobre imię, rzucił się w wir fanatycznej pracy nad udoskonaleniem gazowej narkozy, większość eksperymentów przeprowadzając na sobie.

Próbował również rywalizować z innymi lekarzami, pretendującymi do miana odkrywcy skutecznego środka znieczulającego. Co ciekawe, jednym z nich był T.G. Morton, stomatolog biorący udział w niefortunnym pokazie, który po tym wydarzeniu zainteresował się eterem i stał się twórcą narkozy eterowej (wraz z chemikiem Charlesem Jacksonem). Innym rywalem dr Wellsa był C.W. Lang, nieznany nikomu lekarz z Jefferson w stanie Georgia. Lang, powołując na świadków swoich pacjentów, twierdził, że wykonywał bezbolesne ekstrakcje zębów już w 1842 roku, a więc o wiele wcześniej, niż Wells i Morton. Ponieważ Wells nie opatentował swojego wynalazku, nie potrafił dowieść swojego pierwszeństwa, co tylko pogłębiło jego rozgoryczenie i frustrację.

Tragiczny koniec

Po kilku latach eksperymentów Wells popadł w uzależnienie od podtlenku azotu, zaczął tracić pamięć i panowanie nad sobą. W styczniu 1848 roku został zatrzymany przez policję i osadzony w nowojorskim areszcie, ponieważ oblewał na ulicy kobiety kwasem solnym. Następnego dnia strażnicy więzienni odkryli, że nieszczęsny dentysta popełnił samobójstwo – za pomocą brzytwy przeciął tętnicę udową i doprowadził do śmiertelnego w skutkach krwotoku.

Co ciekawe, Morton – rywalizujący z Wellsem o miano odkrywcy bezbolesnej metody ekstrakcji – na skutek długoletnich procesów sądowych stał się nędzarzem i w niewyjaśnionych okolicznościach utopił się w stawie znajdującym się w Central Parku. Natomiast jego współpracownik, a następnie rywal, prof. Jackson, doszczętnie oszalał i ostatnie lata życia spędził w zakładzie psychiatrycznym. Okrutne fatum nie ominęło również trzeciego z rywali dr Wellsa – doktor Lang w wyniku wypadku uszkodził sobie kręgosłup i do końca życia był sparaliżowany.

Na szczęście znieczulenie za pomocą podtlenku azotu nie zostało zapomniane. Dzięki takim dentystom, jak G. Colton i Thomas W. Evans, podtlenek zaczął być masowo stosowany w amerykańskiej dentystyce i szybko zdobył popularność w Europie.

Sprzęt stomatologiczny i medyczny to niezbędny ekwipunek dzisiejszego stomatologa. Odszukaliśmy zdjęcia, które przedstawiają instrumenty sprzed wieków. Warto zobaczyć co się zmieniło i jak kiedyś pojmowano ergonomię.

Źródło, zdjęcia: https://en.wikipedia.org/


POWIĄZANE ARTYKUŁY

ukraine g9d3ffdcf5 1920
Odpowiedź branży stomatologicznej na atak na Ukrainę Lekarz

Trwająca już ponad miesiąc napaść Rosji na Ukrainę spotkała się z bardzo zdecydowaną reakcją organizacji międzynarodowych takich jak Unia Europejska i NATO oraz państw i pojedynczych firm, przede wszystkim z Europy, Stanów Zjednoczonych, Kanady i Jap...

dentist 428650 1920
Widmo dużego kryzysu w branży stomatologicznej w USA Lekarz

Stany Zjednoczone, gdzie zdiagnozowano dotychczas 1 mln 873 tys. przypadków CIVID-19 są państwem najbardziej dotkniętym przez pandemię koronawirusa. Z powodu SARS-CoV-2 na ponad 10 tygodni branża stomatologiczna w USA de facto przestała funkcjonować....

próchnica wśród dzieci - Dentonet.pl
MZ o opiece stomatologicznej nad dziećmi i młodzieżą Lekarz

Ministerstwo zdrowia odpowiedziało na interpelację poseł Anny Dąbrowskiej-Banaszek, która pytała, jaka jest możliwość wprowadzenia nielimitowanych porad stomatologicznych dla dzieci i młodzieży do 18. roku życia. Przypomnijmy - w połowie październik...

ROZWIŃ WIĘCEJ
leczenie stomatologiczne - Dentonet.pl
RPO: są problemy z dostępem do opieki stomatologicznej Lekarz

Rzecznik Praw Obywatelskich przedstawił ministrowi zdrowia najważniejsze problemy do rozwiązania w zakresie ochrony zdrowia w związku z pandemią koronawirusa. Nie zabrakło wśród nich kwestii dotyczących stomatologii, m.in. dostępu do leczenia oraz fu...

dentysta - Dentonet.pl
Bydgoszcz bez nocnej pomocy stomatologicznej Lekarz

Goszcząca na antenie radia PiK Barbara Nawrocka, rzeczniczka prasowa kujawsko-pomorskiego oddziału wojewódzkiego NFZ-u, przyznała, że w województwie pomoc stomatologiczną w nocy, weekendy i święta można otrzymać tylko w Ciechocinku i Włocławku. Nie f...

opieka stomatologiczna - Dentonet.pl
Jakie plany w sprawie profilaktyki stomatologicznej? Lekarz

Poseł Kazimierz Matuszny skierował do ministra zdrowia interpelację, w której pyta o planowane i realizowane działania z zakresu profilaktyki stomatologicznej dla dzieci i młodzieży. Według posła, profilaktyka chorób zębów i przyzębia jest bardzo wa...

Maciej Czerniuk
Trendy w nowoczesnej chirurgii stomatologicznej Lekarz

- Chirurgia stomatologiczna rozwija się cały czas i nie ogranicza się tylko do prostych ekstrakcji zębów. W jej ramach pojawiają się coraz to nowe subdziedziny: sterowana regeneracja tkanek, odbudowa kostna czy odbudowa tkanek miękkich - mówi dr hab....

dentysta na NFZ - Dentonet.pl
Gmina Inowłódz bez pomocy stomatologicznej na NFZ Lekarz

Inowłódz w województwie łódzkim to jedyna gmina w powiecie tomaszowskim pozbawiona bezpłatnego dostępu do leczenia stomatologicznego – nie ma tam ani jednego gabinetu stomatologicznego współpracującego z NFZ-em. Posłanka Anita Sowińska zwróciła się w...

asystowanie w chirurgii
Asystowanie w zabiegach chirurgii stomatologicznej Asysta

- Będę miał przyjemność poprowadzić wykład na temat asystowania przy zabiegach chirurgicznych. W trakcie wykładu postaram się troszkę odczarować ten dział stomatologii - mówi asyst. stom. Jarosław Czubak, jeden z wykładowców tegorocznej konferencji A...

limity przyjęć na studia - Dentonet.pl
PUM: zawody w symulacji stomatologicznej Lekarz

W poprzedni weekend w Pomorskim Uniwersytecie Medycznym w Szczecinie odbyła się szósta już edycja międzyuczelnianych zawodów w zakresie symulacji stomatologicznej. W rywalizacji najlepsza okazała się Anna Grotowska, studentka UM w Poznaniu. W zawoda...

Natalia Szelag2
Różni pacjenci u higienistki stomatologicznej [VIDEO] Asysta

Dypl. hig. stom. Natalia Szeląg podczas licznych spotkań szkoleniowych z asystentkami i higienistkami stomatologicznymi często zwraca uwagę na aspekt indywidualnego podejścia do potrzeb pacjenta. - Mamy bardzo dużo zróżnicowanie wśród pacjentów. Są...