Szczoteczka magnetyczna czy soniczna? Czym różni się szczoteczka soniczna i magnetyczna?

Codzienne szczotkowanie zębów to podstawa higieny jamy ustnej. Zęby można myć przy użyciu zwyczajnej szczoteczki manualnej, ale coraz popularniejsze stają się również szczoteczki soniczne oraz magnetyczne. Czym różnią się te dwa urządzenia? Podpowiadamy!

Szczotkowanie zębów to podstawa codziennej higieny jamy ustnej. Zęby należy myć po każdym posiłku (a przynajmniej dwa razy dziennie) przez 2-3 minuty, przy użyciu szczoteczki do zębów oraz pasty do zębów z fluorem. Szczotkowanie – razem z czyszczeniem przestrzeni między zębami, oczyszczaniem języka oraz stosowaniem płynu do płukania jamy ustnej – pozwala usunąć z zębów resztki pokarmowe, zredukować tworzenie się osadów i płytki nazębnej, wspierać remineralizację szkliwa, a także ograniczyć działanie bakterii powodujących choroby zębów i dziąseł. 

Do oczyszczania zębów można używać szczoteczki manualnej, ale coraz większą popularnością cieszą się również szczoteczki soniczne oraz szczoteczki magnetyczne. Warto wiedzieć, czym się charakteryzują i jakie są między nimi różnice.

Czym jest i jak działa szczoteczka soniczna?

Szczoteczka soniczna należy do grupy szczoteczek elektrycznych – zasilana jest bateriami lub ładowanym akumulatorem. Jak wszystkie szczoteczki, swoją główną siłę czyszczącą czerpie z pracy włókien. Podobnie jak szczoteczka manualna ma podłużną główkę. Jest ona napędzana przez akumulator i wykonuje najczęściej ruchy z boku na bok z częstotliwością 260 Hz, co odpowiada około 31 000 ruchów na minutę. Tej częstotliwości pracy towarzyszy wytwarzanie dźwięku i mikrobąbelków, które w mieszaninie wody i śliny pomagają rozchodzić się składnikom pasty w dalsze obszary jamy ustnej. Powszechnym mitem o szczoteczkach sonicznych jest informacja, że generują siłę kawitacji oraz ultradźwięki.

Przy zastosowaniu szczoteczki sonicznej dla skutecznego oczyszczenia zębów, zwłaszcza przestrzeni międzyzębowych, podczas szczotkowania należy wykonać dodatkowy ruch wymiatający ręką. Wielu dentystów uważa, że zwykłe przyłożenie prostokątnej główki do powierzchni zębów jest niewystarczające. To właśnie od zastosowanej techniki szczotkowania zależy bowiem efektywność codziennego mycia zębów.

Szczoteczka soniczna jest prosta w obsłudze, posiada kilka trybów pracy (codzienny, intensywny, delikatny), niektóre modele posiadają nawet czujnik nacisku.

Jak działa szczoteczka magnetyczna?

Szczoteczka magnetyczna, jak sama nazwa wskazuje, pracuje dzięki zastosowaniu liniowego napędu magnetycznego. Wytwarzana energia jest kierowana do główki i włókien szczoteczki, aż po same ich końcówki, co wytwarza zjawisko mikrowibracji. Dodatkowo, szczoteczka magnetyczna w odróżnieniu od szczoteczki sonicznej posiada okrągłą główkę, która wykonuje ruchy oscylacyjno-rotacyjne – dzięki temu ludzka ręka nie musi wykonywać dodatkowych ruchów. W połączeniu ze wspomnianymi wcześniej mikrowibracjami daje to bardzo dobre efekty szczotkowania.

Dowodzą tego badania kliniczne – jedno z nich obejmowało 90 osób o średniej wieku 49,2 lat ze zdiagnozowanymi objawami zapalenia dziąseł. Jedna z grup miała stosować do codziennej higieny szczoteczkę soniczną, druga – szczoteczkę magnetyczną z mikrowibracjami. Pacjentom zalecono używanie zwykłej pasty do zębów oraz przeprowadzono instruktaż prawidłowej higieny jamy ustnej. Po ośmiu tygodniach w grupie pacjentów używających szczoteczkę magnetyczną u 84% wykazano klinicznie zdrowe dziąsła, zaś w grupie osób stosujących szczoteczkę soniczną – tylko u 54%. Dodatkowo, szczoteczka magnetyczna wykorzystująca technologię oscylacyjno-rotacyjną z mikrowibracjami była bardziej skuteczna w zmniejszaniu ilości płytki nazębnej niż szczoteczka soniczna (1).

Szczoteczka magnetyczna Oral-B

Najnowszym osiągnięciem w technologii magnetycznego oczyszczania zębów jest oscylacyjno-rotacyjna szczoteczka Oral-B iO 9. Oferuje ona kilka trybów szczotkowania:

• tryb codzienny,

• tryb delikatnego czyszczenia,

• tryb pielęgnacji dziąseł,

• tryb wybielania,

• tryb czyszczenia intensywnego,

• tryb czyszczenia superdelikatnego,

• tryb czyszczenia języka.

Dodatkowo, szczoteczka Oral-B iO wyposażona jest w inteligentny czujnik nacisku – rejestruje on używaną przez użytkownika szczoteczki w danym momencie siłę, którą można skorygować jeśli jest zbyt duża lub zbyt mała. Czytelny, interaktywny wyświetlacz pozwala szybko wybrać dany tryb szczotkowania, jak również w kilka chwil poznać czas szczotkowania. Szczoteczkę Oral-B iO można połączyć ze smartfonem dzięki aplikacji mobilnej.

Szczoteczka soniczna a magnetyczna – podobieństwa i różnice

Wraz z rosnącą świadomością znaczenia prawidłowej higieny jamy ustnej coraz więcej osób decyduje się na zakup zaawansowanej technologicznie szczoteczki. Zatem czym różni się szczoteczka soniczna od magnetycznej, a w czym są podobne?

• Szczoteczka soniczna i magnetyczna należą do grupy szczoteczek elektrycznych, ale różnią się zasadniczo pod względem budowy główki oraz rodzaju generowanych ruchów.

• Szczoteczka soniczna posiada podłużną główkę i działa w technologii fal dźwiękowych – wibracje o częstotliwości kilkudziesięciu tysięcy ruchów na minutę powodują powstawanie mikrobąbelków, które pomagają w usuwaniu płytki nazębnej, szczególnie z przestrzeni międzyzębowych.

• W przeciwieństwie do niej, szczoteczka magnetyczna – określana także jako szczoteczka oscylacyjno‑rotacyjna z mikrowibracjami – wykorzystuje liniowy napęd magnetyczny i okrągłą główkę, co pozwala na dokładne czyszczenie pojedynczych zębów poprzez przyłożenie główki na 1,5–2 sekundy bez konieczności manualnego wymiatania.

• Oba rodzaje szczoteczek oferują podobne funkcje: timery, czujniki siły nacisku, tryby pracy (np. delikatne, wybielanie) oraz wymienne końcówki z różną twardością włosia.

• Główne różnice funkcjonalne w obu szczoteczkach to podłużna główka i wymiatanie w szczoteczce sonicznej kontra okrągła główka i ruch oscylacyjno‑rotacyjny w szczoteczce magnetycznej.

• Zarówno szczoteczka magnetyczna, jak i soniczna coraz częściej oferują możliwość integracji z dedykowanymi aplikacjami mobilnymi. Dzięki temu użytkownicy mogą monitorować swoje nawyki higieniczne w czasie rzeczywistym, otrzymywać spersonalizowane wskazówki dotyczące techniki szczotkowania oraz analizować postępy w utrzymaniu zdrowia jamy ustnej. 

Szczoteczka soniczna czy magnetyczna – którą wybrać do codziennego mycia zębów?

Wielu pacjentów zastanawia się, czy lepszym wyborem w codziennej higienie jest szczoteczka magnetyczna czy soniczna. Najważniejsza zasada jest następująca – wybór powinien być oparty na analizie indywidualnych potrzeb pacjenta, jego stanu uzębienia oraz zdolności manualnych.

Osoby posiadające dobre zdolności manualne, zdrowe dziąsła i pragnące delikatnej higieny mogą skorzystać z zalet szczoteczki sonicznej – efektywność w usuwaniu płytki i skuteczne działanie w przestrzeniach międzyzębowych to jej główne atuty. Z kolei szczoteczka magnetyczna jest łatwiejsza w użytkowaniu – nie wymaga manualnego wymiatania, a badanie z udziałem osób z zapaleniem dziąseł jasno wykazało jej przewagę w skutecznym usuwaniu płytki nazębnej. Ponadto, cechuje ją prostsza obsługa – wystarczy przyłożyć główkę do każdego zęba, bez konieczności zapamiętywania specjalnych ruchów, co i czyni ją dobrym wyborem dla seniorów, osób z ograniczoną sprawnością manualną lub noszących aparaty ortodontyczne.

Ostateczna decyzja powinna uwzględniać także aspekty ekonomiczne – modele wyposażone w technologię magnetyczną bywają droższe, ale oferują zaawansowane funkcje, które mogą usprawnić codzienną rutynę.

Zarówno szczoteczki magnetyczne, jak i soniczne stanowią znaczny krok naprzód w codziennej higienie jamy ustnej względem tradycyjnych szczoteczek manualnych, oferując wysoką skuteczność dzięki zastosowanym technologiom i trybom pracy. Dla osób, którym zależy na efektywnym oczyszczaniu trudno dostępnych miejsc lepszym wyborem może być szczoteczka magnetyczna, a soniczna – dla pacjentów z problemami ze zdolnościami manualnymi. Wybór pomiędzy nimi powinien tak naprawdę opierać się na własnych uwarunkowaniach zdrowotnych, technice mycia, wygodzie użytkowania i budżecie.

1) Adam R, Goyal CR, Qaqish J, Grender J Int Dent J 2020; 70 (Suppl 1): S16-S21