Operacyjne usunięcie zęba zatrzymanego – jak przebiega zabieg?

Zęby zatrzymane to dla większości pacjentów poważny problem. Choć pod względem anatomicznym są one w pełni wykształcone, to z różnych przyczyn zatrzymują się w tkance kostnej szczęki lub żuchwy. Mogą one powodować nieprawidłowe ułożenie pozostałych zębów albo wpływać na tworzenie się wad zgryzu. Zazwyczaj koniecznie jest ich operacyjne usunięcie.

Ząb zatrzymany jest prawidłowo rozwiniętym pod względem anatomicznym zębem, który jednak nie przebija się przez dziąsło i pozostaje w tkance kostnej szczęki lub żuchwy. Najczęściej do zębów zatrzymanych zalicza się ósemki (czyli tzw. zęby mądrości), dolne zęby przedtrzonowe, górne jedynki oraz trójki. Wyróżnia się zęby zatrzymane częściowo, kiedy fragment zęba pokryty błoną śluzową dziąsła jest widoczny w jamie ustnej oraz zęby zatrzymane całkowicie, które są całe otoczone przez kość. Do przyczyn powstawania zębów zatrzymanych zaliczają się m.in. brak miejsca w łuku zębowym w przypadku ósemek, a także niedobory witaminy A i D.

Zęby zatrzymane mogą być przyczynami różnych patologicznych zmian w jamie ustnej. Jeśli nie zostaną w porę usunięte, przyczyniają się m.in. do stłoczenia zębów siecznych, dysfunkcji stawów skroniowo-żuchwowych, ubytków próchnicowych lub tworzenia się bolesnych kieszeni kostnych. Dlatego u wielu pacjentów konieczne jest chirurgiczne usunięcie zębów zatrzymanych. Oczywiście wcześniej wymagana jest szczegółowa diagnostyka, obejmująca m.in. tomografię komputerową, dzięki której lekarz może zobaczyć, jak dokładnie położony jest ząb i zaplanować zabieg.

Usunięcie zęba zatrzymanego jest wykonywane przez specjalistów z zakresu chirurgii twarzowo-szczękowej. Jest to procedura dość trudna i wiążąca się z ryzykiem wystąpienia licznych powikłań. Do najczęstszych zalicza się uszkodzenie korony lub korzeni zębów sąsiednich, powstanie przetoki ustno-nosowej (przy usuwaniu górnych trójek), uszkodzenie nerwu zębodołowego dolnego (podczas ekstrakcji dolnych ósemek), a także perforacja zatoki szczękowej (przy usuwaniu górnych ósemek).

Po zabiegu miejsce, w którym znajdował się ząb zatrzymany, jest zaopatrywane szwami oraz opatrunkiem uciskowym. W większości przypadków lekarz zaleca pacjentowi przyjmowanie antybiotyków oraz miękką dietę. Przez kilka dni po usunięciu zęba zatrzymanego może się utrzymywać ból i obrzęk operowanej okolicy. Należy stosować przepisane przez lekarza środki przeciwbólowe oraz płukanki przeciwzapalne, a także używać szczoteczek przeznaczonych dla osób po zabiegach chirurgicznych.

Usunięcie zęba zatrzymanego wiąże się z pozostaniem znacznego ubytku kostnego. U niektórych pacjentów konieczne jest jego uzupełnienie za pomocą preparatów kościozastępczych. Dzięki nim powstaje prawidłowa baza kostna do dalszego leczenia rekonstrukcyjnego, a także unika się dużego zaniku kostnego w tej okolicy.

AF