Co szkodzi zębom i źle wpływa na ich stan zdrowia u dzieci?
Rodzice mają wpływ na większość czynników, które negatywnie wpływają na stan uzębienia dzieci. O jakie nawyki żywieniowe i higieniczne warto dbać od najmłodszych lat? Niektóre porady mogą Cię zaskoczyć!
Nadmiar cukru w codziennej diecie
Cukry proste są najważniejszym czynnikiem powstawania próchnicy. Odpowiadają za demineralizację tkanek zęba i zaburzenia flory zarówno w jamie ustnej, jak i całym przewodzie pokarmowym. Spożywanie produktów bogatych w węglowodany (cukry) proste przyczynia się do zanikania gruczołów ślinowych zwłaszcza, jeśli są one podawane w formie papek i płynów. Lekarze pediatrzy i stomatologowie zalecają, aby ilość spożywanych cukrów prostych nie przekraczała 10 procent dziennego zapotrzebowania kalorycznego. Oczywiście nie każdy rodzic może mieć możliwość przeliczania każdego posiłku dziecka na wartości odżywcze, dlatego wystarczy kierować się zdrowym rozsądkiem. Słodycze powinny stanowić jedynie sporadyczny dodatek do diety, natomiast na co dzień źródłem cukrów prostych powinny być owoce (najlepiej w formie surowej, a nie papek czy płynów). Należy także pamiętać, że cukry zawarte są także w przekąskach takich jak lubiane przez dzieci chipsy kukurydziane, które są szczególnie niebezpieczne dla zębów i rozwoju próchnicy, ponieważ często na długo zostają na zębach. W miarę możliwości powinno się rezygnować z podawania tego typu przekąsek między posiłkami i proponować orzechy, jeden suszony owoc, warzywa w słupkach. Dobrym sposobem na poprawę mikroflory jelit i jamy ustnej u dzieci i dorosłych wydaje się być stosowanie probiotyków, szczególnie po antybiotykoterapii, w okresie rekonwalescencji pochorobowej i przy stwierdzonej próchnicy.
Napoje, które zwiększają kwasowość w jamie ustnej
Słodkie napoje, nie tylko te gazowane, ale również soki, osłabiają stan szkliwa. Dzieje się tak, ponieważ wpływają negatywnie na mikroflorę jamy ustnej zmniejszając odporność na działanie kwasów. Bakterie kwasoodporne z czasem doprowadzają do rozwijania się ubytków w zębach. Co więcej, słodkie napoje poza walorami smakowymi, nie wnoszą wiele do diety dzieci i dorosłych. Przyzwyczajają do słodkiego smaku, a jednocześnie odzwyczajają od faktury prawdziwych owoców. Pijąc sok spożywa się nawet kilkukrotnie większą dawkę cukrów prostych niż zjadając jedno jabłko: dzieje się tak, ponieważ soki zazwyczaj są odfiltrowane z błonnika, naturalnego „wypełniacza”, który odpowiada m.in. za poczucie sytości.
Otwieranie wszystkiego zębami
Mechaniczne uszkodzenia zębów są bardzo niebezpieczne ze względu na ryzyko wnikania bakterii do miazgi zębowej, a także potencjalne kaleczenie delikatnych elementów jamy ustnej i rozwijania się przez to stanów zapalnych. Należy dbać o to, aby dzieci nie używały zębów jako narzędzia i uczyć je prawidłowego korzystania z przedmiotów dnia codziennego, dzięki czemu będą samodzielne, a jednocześnie ich zęby będą bezpieczne.
Zaciskanie lub zgrzytanie zębami
Zaciskanie zębów i zgrzytanie nimi to przypadłość, która może dotyczyć nawet co drugiego dziecka. W większości przypadków maluchy z niej wyrastają, a okres nasilonego bruksizmu (medyczna nazwa na ten nawyk) przypada na czas ząbkowania oraz wymiany zębów mlecznych na stałe. Niekiedy zgrzytanie zębami może jednak być nawykowe, być powodowane innymi chorobami (np. infekcją pasożytniczą, zajętymi zatokami, zapaleniem ucha). Dlatego dla własnego spokoju i zdrowia dziecka warto regularne zgrzytanie zębami skontrolować u lekarza, aby ustalić jego przyczynę.
Nieprawidłowa higiena jamy ustnej
Mycie zębów co najmniej dwa razy dziennie, a optymalnie po każdym posiłku to nawyk, który zaprocentuje mocnym i zdrowym uzębieniem na długie lata. Konieczne należy sprawdzać, czy dziecko prawidłowo szczotkuje zęby, czy nie pozostawia ich niedomytych i dążyć do mycia ich przez 2 minuty. Bardzo istotnym elementem profilaktyki stomatologicznej u małych dzieci jest również stosowanie past z fluorem i nie płukanie jamy ustnej po myciu zębów, ale wypluwanie nadmiaru pasty po zakończonej higienie.
Bibliografia:
- Cukier i słodziki w próchnicy zębów,dr hab. med. Joanna Bagińska, PoDyplomie.pl dostęp 27.10.2022
- Zalecenia dietetyczne przy próchnicy zębów,dr n. med. Dominika Wnęk, dietetyk, Mp.pl dostęp 27.10.2022
