Wzbogacona sztuczna ślina będzie chronić zęby pacjentów onkologicznych

Nowo opracowany płyn do płukania jamy ustnej w postaci sztucznej śliny może pomóc chronić zdrowie jamy ustnej osób z nowotworami głowy i szyi poprzez redukcję aktywności bakteryjnej oraz ochronę szkliwa. Taki wniosek płynie z badania przeprowadzonego przez naukowców z Brazylii, które ukazało się w czasopiśmie naukowym „Journal of Dentistry”.

Zgodnie z wynikami badania, płukanka wytwarzana z białka należącego do grupy cystatyn, pochodzącego z trzciny cukrowej, znanego jako CANECPI-5, może przeciwdziałać uszkodzeniom w obrębie jamy ustnej wywołanym radioterapią, chroniąc funkcję śliny i zapobiegając próchnicy.

CANECPI-5 zwiększa odporność zębów na działanie kwasów

– Opracowaliśmy proces, w którym CANECPI-5 wiąże się bezpośrednio ze szkliwem, pomagając zwiększyć odporność zębów na działanie kwasów produkowanych przez bakterie – powiedziała główna autorka badania dr Natara Dias Gomes da Silva z Wydziału Nauk Biologicznych Uniwersytetu São Paulo w Bauru (Brazylia).

Radioterapia może uszkadzać gruczoły ślinowe i zmniejszać wydzielanie śliny, która odgrywa kluczową rolę w kontroli mikroflory jamy ustnej i zapobieganiu chorobom jamy ustnej. Obecnie pacjenci z nowotworami głowy i szyi nie dysponują preparatem, który zapobiegałby lub leczył ciężką próchnicę, która często rozwija się po radioterapii.

W ramach badania naukowcy zidentyfikowali i opracowali cystatyny z trzciny cukrowej, w tym CANECPI-5 – białko o silnym działaniu hamującym wobec peptydaz cysteinowych. W trakcie testów zaobserwowali, że CANECPI-5 silnie przylega do gładkich powierzchni, co skłoniło badaczy do dalszej analizy jego zdolności wiązania się ze szkliwem zębowym. Odkrycie to doprowadziło do opracowania płukanki w postaci sztucznej śliny zawierającej laboratoryjnie zmodyfikowaną postać CANECPI-5.

Płyn do płukania był stosowany raz dziennie przez 1 minutę miejscowo na zębach zwierząt. Następnie badacze oceniali aktywność bakterii, żywotność biofilmu, stopień demineralizacji szkliwa oraz zmiany w składzie mikrobioty jamy ustnej.

Ograniczenie aktywności patogenów i demineralizacji szkliwa

Uzyskane wyniki wykazały, że preparat, zwłaszcza w połączeniu z fluorem i ksylitolem, znacznie zmniejszał aktywność bakterii oraz ograniczył utratę minerałów szkliwa, zachowując jednocześnie różnorodność mikroorganizmów.

W przyszłości badacze planują analizować interakcje białka CANECPI-5 z innymi substancjami, w tym zbadać jego potencjalną rolę w profilaktyce oraz leczeniu chorób przyzębia. – Na podstawie tych wyników przeprowadzimy dalsze badania, aby móc rozważyć praktyczne zastosowania tego produktu – dodała główna autorka artykułu „A novel artificial saliva enriched with CaneCPI-5 for irradiated head and neck cancer (HNC) patients: in vitro antimicrobial and anticaries effect”.

Źródło: https://www.drbicuspid.com/

https://www.sciencedirect.com/

Jednym z najważniejszych czynników ryzyka rozwoju nowotworów obszaru szyi i głowy – w tym jamy ustnej – jest palenie papierosów. Dużą rolę w diagnozowaniu palaczy i zwracaniu uwagę na zwiększone ryzyko pojawienia się u nich raka odgrywają lekarze dentyści.  – Lekarz dentysta jako jeden z pierwszych może podczas badania pacjenta zauważyć, że pali on papierosy. W takiej sytuacji warto wykonać tzw. minimalną interwencję, czyli wprost zapytać, czy pacjent pali, a jeśli uzyska się twierdzącą odpowiedź, dać mu kontakt np. do poradni leczenia uzależnień, gdzie otrzyma pomoc w walce z nałogiem – mówi dr n. med. Paweł Koczkodaj, absolwent zdrowia publicznego na WUM, specjalista zdrowia publicznego.