Wrocław: lek z własnej krwi w terapii zaburzeń SSŻ

Poradnia Dysfunkcji Narządu Żucia Uniwersyteckiego Centrum Stomatologicznego we Wrocławiu jako jedyna placówka w Polsce oferuje pełen zestaw autologicznych regeneracyjnych terapii krwiopochodnych w leczeniu schorzeń stawów skroniowo-żuchwowych i mięśni głowy oraz szyi. W 2025 r. do praktyki klinicznej dołączyła najbardziej zaawansowana z nich – terapia z wykorzystaniem autologicznych egzosomów.

Zwyrodnienia i zaburzenia stawów skroniowo-żuchwowych należą do częstych, ale niestety wciąż bagatelizowanych schorzeń, choć prowadzą m.in. do przewlekłego bólu, ograniczenia ruchomości żuchwy i istotnego pogorszenia jakości życia.

– Wystarczy uświadomić sobie, jak często używamy tych stawów, nie zdając sobie nawet z tego sprawy. Jest on potrzebny do mówienia, jedzenia, ziewania czy przełykania śliny. Kiedy przestaje dobrze działać, te wszystkie czynności stają się utrudnione, a w skrajnych sytuacjach – wręcz niemożliwe. Tymczasem jest to staw jak każdy inny i również podlega procesom zapalnym oraz zwyrodnieniowym, podobnie jak kolana czy biodra. Mamy pacjentów, którzy cierpią latami z powodu bólu w okolicy stawów skroniowo-żuchwowych – mówi cytowany w komunikacie prof. Mieszko Więckiewicz, kierownik Katedry i Zakładu Stomatologii Doświadczalnej UMW oraz Poradni Dysfunkcji Narządu Żucia UCS.

Odpowiedzią na te problemy są nowoczesne, małoinwazyjne terapie biologiczne, oparte na wykorzystaniu krwi własnej pacjenta. Poradnia Dysfunkcji Narządu Żucia UCS przy Uniwersytecie Medycznym we Wrocławiu wdrożyła komplet takich metod jako pierwsza i jak dotąd jedyna jednostka w kraju.

Trzy autologiczne terapie – jedno źródło biologiczne

Wrocławski ośrodek oferuje trzy procedury regeneracyjne: osocze bogatopłytkowe (PRP), fibrynę bogatopłytkową (PRF) oraz koncentrat autologicznych egzosomów. Dwie pierwsze metody są stosowane w Poradni od końca 2021 r. – do tej pory wykonano je u ponad 100 pacjentów. Od 2025 r. stosowana jest także terapia egzosomami – całkowita nowość w leczeniu schorzeń stawów skroniowo-żuchwowych.

– Z naszych doświadczeń klinicznych wynika, że wszystkie te metody są skuteczne, przynoszą wyraźną poprawę funkcjonowania stawu i zmniejszenie dolegliwości bólowych, a jednocześnie nie obserwujemy poważnych działań niepożądanych. Podstawą sukcesu takiej terapii jest prawidłowa kwalifikacja pacjenta do zabiegu – dodaje prof. Więckiewicz.

Jak działają PRP, PRF i egzosomy?

Procedura każdej z terapii rozpoczyna się od pobrania krwi żylnej pacjenta. Następnie krew jest wirowana w specjalistycznym urządzeniu, co pozwala na uzyskanie odpowiedniego preparatu. PRP działa jak biologiczny „aktywator” regeneracji – dzięki wysokiemu stężeniu płytek krwi i uwalnianym przez nie czynnikom wzrostu zmniejsza stan zapalny oraz wspiera gojenie tkanek. PRF tworzy trójwymiarową sieć fibrynową, stanowiącą naturalne rusztowanie dla regenerujących się tkanek i magazyn substancji bioaktywnych, uwalnianych stopniowo i długofalowo.

Najbardziej zaawansowaną metodą jest jednak podawanie autologicznych egzosomów. – Po pobraniu krew poddawana jest kilkuetapowemu procesowi separacji, którego celem jest uzyskanie mikroskopijnych pęcherzyków – egzosomów – pełniących rolę naturalnych nośników informacji między komórkami. Przenoszą one sygnały regulujące procesy naprawcze, przeciwzapalne i regeneracyjne, wpływając na funkcjonowanie tkanek na poziomie komórkowym i subkomórkowym. Ostatecznie powstaje klarowny płyn zawierający skoncentrowane egzosomy, który – podobnie jak pozostałe preparaty – jest podawany bezpośrednio do stawów skroniowo-żuchwowych i/lub mięśni głowy oraz szyi – tłumaczy specjalista.

Alternatywa dla klasycznych metod i część globalnego trendu

Autologiczne terapie krwiopochodne stanowią nowoczesną alternatywę dla szynoterapii, długotrwałej farmakoterapii przeciwbólowej i przeciwzapalnej, iniekcji sterydowych, kolagenu czy kwasu hialuronowego. Wykorzystują naturalne mechanizmy naprawcze organizmu, co przekłada się na skuteczność przy minimalnym ryzyku działań niepożądanych.

Znajdują one zastosowanie głównie u pacjentów z bólem i łagodnymi lub umiarkowanymi zmianami zwyrodnieniowymi stawów skroniowo-żuchwowych, przemieszczeniami krążków stawowych oraz bólami mięśni głowy i szyi. Przeciwwskazaniami są m.in. choroby nowotworowe i schorzenia krwi, ciężka niedokrwistość, aktywne infekcje, nieuregulowana cukrzyca, ciężkie choroby autoimmunologiczne czy stosowanie antykoagulantów.

Źródło: https://www.umw.edu.pl

Zaburzenia skroniowo-żuchwowe to coraz częstsza przypadłość diagnozowana u pacjentów w różnym wieku. Na szczęście można ją skutecznie leczyć. Jakie nowe metody terapii pojawiły się w tym zakresie w ostatnich latach. – Wspomnieć tu należy przede wszystkim terapie iniekcyjne, takie jak iniekcje fibryną bogatopłytkową, osoczem bogatopłytkowym czy zastosowanie kolagenu – mówi prof. Mieszko Więckiewicz, specjalista protetyki stomatologicznej, kierownik Katedry i Zakładu Stomatologii Doświadczalnej wrocławskiej uczelni, ekspert m.in. z zakresu diagnostyki i leczenia zaburzeń czynnościowych układu stomatognatycznego oraz stomatologicznej medycyn snu, autor licznych prac i artykułów naukowych.