Utrata zębów a ryzyko śmierci osób starszych – jakie związki?

Zdrowie jamy ustnej ma związek z wieloma chorobami – od zapalenia stawów po chorobę Alzheimera, ale wciąż brakuje dowodów na powiązania między stanem jamy ustnej a umieralnością. Zależność pomiędzy utratą zębów a śmiercią osób starszych jest tematem badania, którego wyniki opublikowano jakiś czas temu w czasopiśmie „American Journal of Preventive Medicine”.

Problemy ze zdrowiem jamy ustnej kumulują się w późniejszym życiu i negatywnie wpływają na dobrostan osób starszych. W USA 93% dorosłych w wieku 65 lat i starszych ma próchnicę, w tym około 20% próchnicę nieleczoną. Kolejne 64% cierpi na paradontozę, która może prowadzić do utraty zębów i bezzębia.

Zdrowie jamy ustnej ma czynniki ryzyka podobne do tych, które mogą prowadzić do śmierci, co utrudnia wyizolowanie jego wpływu na ryzyko śmiertelności. – Możliwym wyjaśnieniem jest to, że osoby, które utraciły zęby, zwłaszcza pacjenci z bezzębiem, częściej doświadczają niedożywienia z powodu upośledzenia funkcji żucia i ograniczonych wyborów żywieniowych, co prowadzi do osłabienia funkcji układu odpornościowego i podwyższonego ryzyka zgonu – napisali autorzy z grupy badawczej kierowanej przez dr Jiao Yu z University of Minnesota.

Badanie oparte na danych z krajowych rejestrów

Naukowcy zebrali dane z badania National Health and Nutrition Examination Survey (Krajowe Badanie dot. Zdrowia i Odżywiania), które powiązano z informacjami dotyczącymi śmiertelności (National Death Index). Uwzględniono w nich łącznie 4880 osób dorosłych w wieku 60 lat i starszych. Naukowcy przeanalizowali samoocenę stanu zdrowia jamy ustnej badanych oraz obiektywne wskaźniki kliniczne, takie jak bezzębie, zapalenie przyzębia i nieleczona próchnica.

Z badania wynika, że zarówno obiektywna, jak i subiektywna ocena stanu zdrowia jamy ustnej jest powiązana ze śmiertelnością wśród osób starszych. Związek między bezzębiem a umieralnością sugeruje, że starsi dorośli ze większą utratą zębów są bardziej narażeni na śmierć.

Należy nie dopuszczać do bezzębia

Dalsze analizy wykazały, że tylko uczestnicy z bezzębiem, którzy nie użytkowali uzupełnień protetycznych, mieli znacznie wyższe ryzyko zgonu, co potwierdza rolę niedożywienia w związku pomiędzy bezzębiem a ryzykiem śmierci.

Naukowcy z Minnesoty stwierdzili, że wpływ chorób przyzębia i próchnicy na śmiertelność jest nieznaczny. Jednak nieleczona próchnica zębów i choroby przyzębia są głównymi przyczynami bezzębia. – Chociaż przyjęte modele wykazują nieistotne wyniki, wczesne interwencje stomatologiczne są konieczne, aby zapobiec przekształceniu się mniej poważnych problemów ze zdrowiem jamy ustnej w bezzębie, co znacząco wpływa na długowieczność oraz jakość życia osób starszych – wyjaśnili autorzy badania.

Mimo że choroby jamy ustnej wpływają na jakość życia wszystkich grup wiekowych, osoby starsze znajdujące się w niekorzystnej sytuacji społeczno-ekonomicznej mogą być szczególnie narażone, biorąc pod uwagę ich ograniczony dostęp do opieki dentystycznej.

– Poprawa dostępu starszych osób do badań i leczenia stomatologicznego może potencjalnie zmniejszyć ryzyko śmierci związanej ze złym stanem zdrowia jamy ustnej – podsumowali autorzy artykułu pt. „Oral Health and Mortality Among Older Adults: A Doubly Robust Survival Analysis”.

– Wiek metryczny nie zawsze odpowiada kondycji fizycznej i zmianom fizjologicznym zachodzącym w organizmie. Zmiana składu minerałowego i przebudowa struktury zębiny są czynnikami, które negatywnie wpływają na możliwości wykonywania połączenia adhezyjnego u pacjentów w wieku senioralnym – mówi dr n. med. Marcin Aluchna, specjalista I stopnia stomatologii ogólnej, specjalista II stopnia stomatologii zachowawczej, autor i współautor ponad 140 publikacji oraz podręczników. Dlaczego w przypadku połączeń adhezyjnych u seniorów szczególnie ważne są dobór odpowiedniego systemu łączącego oraz skrupulatne przestrzeganie procedur? Zapraszamy do obejrzenia materiału filmowego!

T.H.

źródła: https://www.drbicuspid.com/index.aspx?sec=sup&sub=hyg&pag=dis&ItemID=332286

https://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/S0749379722004184