Syndrom brachycefaliczny (BOAS) – narastający problem pacjentów ras krótkoczaszkowych.
Istotnym elementem mojej pracy poza „czystą” stomatologią jest chirurgia szczękowo-twarzowa, która w dużej mierze dotyczy tkanek twardych, stabilizacji złamań i onkologii. Jednak coraz ważniejszym elementem staje się w mojej praktyce chirurgia tkanek miękkich w obrębie jamy ustnej.
W ostatnich latach dużą popularnością cieszą się rasy, takie jak mopsy, buldożki francuskie czy buldogi angielskie. Ich urok oraz radosne usposobienie przypadły do gustu wielu właścicielom. Niestety coraz większa część przedstawicieli tych ras boryka się z tak zwanym syndromem brachycefalicznym – czyli zespołem ras krótkoczaszkowych.
Syndrom brachycefaliczny to zespół objawów związanych z obstrukcją górnych dróg oddechowych. W toku krzyżowania ras ze względu na wygląd, doszło do wyraźnej zmiany kształtu czaszki, co w rezultacie doprowadziło do zmian takich jak: zwężenie nozdrzy przednich, zmniejszenie objętości jam nosowych, przedłużenie i pogrubienie podniebienia miękkiego, wynicowanie kieszonek krtaniowych, dysplazji i zapadania się krtani oraz tchawicy. Wszystkie te zmiany anatomiczne powodują silne zwężenie a w zaawansowanych przypadkach obstrukcję dróg oddechowych.
Przewlekłe niedotlenienie oraz zwiększony wysiłek oddechowy mają negatywny wpływ na układ krążenia i często są pierwotną przyczyną problemów kardiologicznych, ponadto prowadzą do nieodwracalnych zmian w płucach.
Najczęściej obserwowane objawy syndromu brachycefalicznego to: nietolerancja wysiłkowa, charczenie podczas oddechu, złe samopoczucie w wysokich temperaturach, tendencja do hipertermii, problemy ze złapaniem oddechu, „zatykanie się” szczególnie w nocy, intensywne chrapanie. Wszystkie wymienione wyżej objawy mogą być traktowane przez właścicieli jako typowe dla rasy, ale nie powinny być ignorowane!
Odpowiednie postępowanie chirurgiczne takie jak plastyka podniebienia mająca na celu nie tylko skrócenie ale również zmniejszenie grubości podniebienia miękkiego, poszerzenie nozdrzy przednich, usunięcie wynicowanych kieszonek krtaniowych może złagodzić objawy związane z obstrukcją górnych dróg oddechowych często jednak nie eliminuje problemu całkowicie.
Pacjenci brachycefaliczni zarówno przed, jak i po korekcji chirurgicznej, powinni zawsze być szczególnie monitorowani podczas upałów, nie powinni być zmuszani do nadmiernego wysiłku oraz powinni regularnie być kontrolowani pod kątem kardiologicznym.
Marta Pasikowska
Ukończyła Wydział Medycyny Weterynaryjnej Wrocławskiego Uniwersytetu Przyrodniczego w 2012 roku. Podczas studiów pracowała jako asystentka stomatologa. Uczestniczyła w wielu konferencjach i kursach praktycznych, m.in. zakresu stomatologii i chirurgii szczękowej organizowanych przez ESAVS (European School for Advanced Veterinary Studies) oraz przez szwedzką szkołę dla stomatologów weterynaryjnych Accesia, ukończyła kursy z zakresu stomatologii Polskiego Stowarzyszenia Lekarzy Weterynarii Małych Zwierząt. Główne zainteresowania to ortodoncja i chirurgia szczękowa. Wolny czas poświęca swojemu Border collie Bonkersowi oraz śpiewaniu.
