Stomatologiczny przegląd tygodnia – część 275

Zdrowie jamy ustnej a demencja – złożone zależności biologiczne i społeczne, czas wyrzynania zębów stałych u dzieci: masa ciała istotniejsza niż wzrost, paracetamol przyjmowany przez kobiety w ciąży bezpieczny dla rozwoju dziecka, pierwsza aplikacja medyczna wspierająca codzienną terapię TMD, CBCT w endodoncji – nowe wytyczne wiodących amerykańskich organizacji, choroby przyzębia i reumatoidalne zapalenie stawów: błędne koło zapalenia, rak śluzowo-naskórkowy: opis przypadku i leczenie 55-letniej pacjentki – zachęcamy do zapoznania się z najciekawszymi wiadomościami z branży stomatologicznej z ostatnich dni!

Niewłaściwy stan zdrowia jamy ustnej może zwiększać ryzyko rozwoju demencji nie tylko poprzez mechanizmy biologiczne, ale również społeczne – wynika z analiz zespołu badaczy z Institute of Science Tokyo (Science Tokyo). Na podstawie najnowszych badań epidemiologicznych naukowcy wywnioskowali, że trudności z jedzeniem i mówieniem mogą być niedocenianymi czynnikami zwiększającymi ryzyko izolacji społecznej, a tym samym – pośrednio nasilającymi ryzyko otępienia. Co więcej, w badaniu wykazano, że zły stan zdrowia jamy ustnej jest silnym predyktorem utraty masy ciała u osób starszych.

Czytaj: Zdrowie jamy ustnej a demencja – złożone zależności biologiczne i społeczne

Badania przeprowadzone w Indiach pokazują, że moment wyrzynania zębów stałych u dzieci jest w większym stopniu powiązany z masą ciała niż ze wzrostem. Analiza obejmująca kilkanaście tysięcy dzieci od kilku do kilkunastu lat wykazała, że dzieci o wyższej masie ciała mają tendencję do późniejszego wyrzynania zębów stałych, podczas gdy dzieci lżejsze doświadczają tego procesu wcześniej. Wyniki badania opublikowano 21 grudnia 2025 r. w czasopiśmie „American Journal of Human Biology”.

Czytaj: Czas wyrzynania zębów stałych u dzieci: masa ciała istotniejsza niż wzrost

Przyjmowanie paracetamolu w czasie ciąży nie zwiększa ryzyka autyzmu, zespołu nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi (ADHD) ani niepełnosprawności intelektualnej u dzieci – wynika z najnowszej, najbardziej kompleksowej analizy dowodów naukowych opublikowanej w czasopiśmie „The Lancet Obstetrics, Gynaecology & Women’s Health”. Badanie zostało przeprowadzone przez zespół naukowców z City St George’s University Hospital w Londynie.

Czytaj: Paracetamol przyjmowany przez kobiety w ciąży bezpieczny dla rozwoju dziecka

Zaburzenia skroniowo-żuchwowe należą do najczęstszych, a jednocześnie najbardziej bagatelizowanych problemów w stomatologii. Naukowcy z Uniwersytetu w Newcastle postanowili zmierzyć się z tym problemem. Opracowana przez nich aplikacja JawSpace® – pierwsze na świecie cyfrowe urządzenie medyczne dedykowane samoleczeniu TMD – łączy aktualną wiedzę naukową z praktycznymi narzędziami terapeutycznymi, oferując pacjentom i klinicystom realne wsparcie w codziennym zarządzaniu objawami.

Czytaj: Pierwsza aplikacja medyczna wspierająca codzienną terapię TMD

Amerykańskie Towarzystwo Endodontyczne (AAE) oraz Amerykańska Akademia Radiologii Jamy Ustnej i Szczękowo-Twarzowej (AAOMR) opublikowały zaktualizowane wspólne stanowisko „Use of Cone-Beam Computed Tomography in Endodontics – 2025 Update”. Dokument – oparty na najnowszych badaniach naukowych, aktualnych rekomendacjach klinicznych i postępie technologicznym – ma pomóc lekarzom dentystom prowadzić bezpieczną, skuteczną i popartą dowodami opiekę nad pacjentem.

Czytaj: CBCT w endodoncji – nowe wytyczne wiodących amerykańskich organizacji

Najnowsze badania międzynarodowego zespołu naukowców z Uniwersytetu w Birmingham oraz Uniwersytetu Michigan rzucają nowe światło na zależność między chorobami przyzębia a reumatoidalnym zapaleniem stawów (RZS). Wyniki analizy potwierdzają, że relacja ta nie jest jednostronna – obie choroby wzajemnie się napędzają, tworząc błędne koło przewlekłego zapalenia.

Czytaj: Choroby przyzębia i reumatoidalne zapalenie stawów: błędne koło zapalenia

Rak śluzowo-naskórkowy to najczęstszy nowotwór złośliwy gruczołów ślinowych – stanowi on 30-35% tych nowotworów oraz 1-3% nowotworów głowy i szyi. Cechuje się zróżnicowanym obrazem histopatologicznym i przebiegiem klinicznym zależnym od stopnia złośliwości. Podstawą leczenia jest radykalne usunięcie chirurgiczne guza, które w wybranych przypadkach uzupełnia się radioterapią. Artykuł przedstawia opis przypadku 55-letniej pacjentki z guzem podniebienia miękkiego o pośrednim stopniu złośliwości.

Czytaj: Rak śluzowo-naskórkowy: opis przypadku i leczenie 55-letniej pacjentki

– Badania na większych polach wymagają do prawidłowego opisu bardzo dużego zaangażowania. Błędy w tym zakresie wynikają najczęściej z niedopatrzenia pewnych obszarów. To może mieć związek z tym, że lekarz opisujący ma swoją określoną specjalizację i oczywiście najpierw skupia się na patologiach z jego dziedziny – mówi prof. dr hab. n. med. Marta Dyszkiewicz-Konwińska, absolwentka Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu, specjalistka w dziedzinie stomatologii zachowawczej i endodoncji, zajmująca się w swojej pracy m.in. zagadnieniami dotyczącymi obrazowania w obrębie twarzoczaszki oraz narzędzi sztucznej inteligencji w radiologii stomatologicznej, prowadząca szkolenia w zakresie raportowania badań obrazowych.