Sterowana regeneracja tkanek w stomatologii weterynaryjnej
W ciągu ostatnich lat świadomość właścicieli zwierząt dotycząca higieny i chorób jamy ustnej stale rośnie. Nadal niestety najczęściej wykonywanymi zabiegami w stomatologii zwierząt są ekstrakcje chirurgiczne, ale coraz częściej pojawiają się klienci, którzy chcą aby lekarze stosowali zaawansowane zabiegi periodontologiczne w celu zachowania zębów. Coraz większe wymagania ze strony właścicieli dają lekarzom weterynarii możliwość stosowania technik, które do niedawna zarezerwowane były tylko dla ludzi.
Główne zasady stosowania materiałów kościozastępczych w ubytkach kości u zwierząt są podobne jak u ludzi. Najlepsze rokowanie ma zastosowanie sterowanej regeneracji tkanek w przypadku pionowych ubytków kości, najczęściej techniki tej używa się w ubytkach trójściennych oraz ubytkach w obrębie furkacji drugiego stopnia.
Zdecydowana większość pacjentów kwalifikowanych do tego typu zabiegów to psy ras małych i średnich. Predyspozycje do rozwoju chorób przyzębia u psów ras dużych zdarzają się relatywnie rzadko, przez co grupa ta stanowi niewielki odsetek pacjentów, u których stosuje się sterowaną regenerację tkanek. U kotów często choroba przyzębia wiąże się z zapaleniem dziąseł o ostrym, progresywnym, trudnym do opanowania przebiegu i niekorzystnym rokowaniu, co sprawia że nie są kwalifikowane są one do zaawansowanych zabiegów periodontologicznych.
Zazwyczaj lokalizacja zmian nadających się do tego typu leczenia jest też charakterystyczna. Regeneracja ubytków od strony podniebiennej kłów szczęki daje dobre rezultaty, pozwala na uratowanie ważnego funkcjonalnie zęba, ponadto pozostawienie takiego ubytku bez leczenia niechybnie prowadzi do wytworzenia się przetoki ustno-nosowej. Wszystkie te okoliczności sprawiają, że w tym miejscu najczęściej stosuje się leczenie regeneracyjne.
Przed podjęciem decyzji o kwalifikacji pacjenta do takiego zabiegu, lekarz weterynarii musi dokładnie rozważyć wszystkie „za” i „przeciw”. Ponieważ każdy zabieg stomatologiczny odbywa się w znieczuleniu, należy ocenić związane z nim ryzyko, prawdopodobieństwo nawrotu problemu i rokowanie. Istotne jest, aby wziąć pod uwagę również potencjalną konieczność ponownej sedacji w celu przeprowadzenia działań chirurgicznych w razie niepowodzenia terapii. Głównym czynnikiem limitującym możliwość zastosowania sterowanej regeneracji tkanek w stomatologii zwierząt jest higiena jamy ustnej. Niestety w większości przypadków nie jest ona prowadzona regularnie i skrupulatnie, dlatego niezwykle dużą wagę należy przykładać do dokładnego wytłumaczenia patogenezy choroby przyzębia oraz uświadomienia właścicieli o konieczności regularnego stosowania profilaktyki płytki nazębnej. W przypadku, gdy lekarz ma wątpliwości, czy właściciele będą w stanie sprostać regularnemu czyszczeniu zębów, powinien poinformować ich o ostrożnym rokowaniu lub odstąpić od wykonania zabiegu.
Marta Pasikowska
Ukończyła Wydział Medycyny Weterynaryjnej Wrocławskiego Uniwersytetu Przyrodniczego w 2012 roku. Podczas studiów pracowała jako asystentka stomatologa. Uczestniczyła w wielu konferencjach i kursach praktycznych, m.in. zakresu stomatologii i chirurgii szczękowej organizowanych przez ESAVS (European School for Advanced Veterinary Studies) oraz przez szwedzką szkołę dla stomatologów weterynaryjnych Accesia, ukończyła kursy z zakresu stomatologii Polskiego Stowarzyszenia Lekarzy Weterynarii Małych Zwierząt. Główne zainteresowania to ortodoncja i chirurgia szczękowa. Wolny czas poświęca swojemu Border collie Bonkersowi oraz śpiewaniu.
