RPO interweniuje w sprawie praw lekarzy i lekarzy dentystów

Rzecznik Praw Obywatelskich interweniuje w sprawie przepisów dotyczących lekarzy i lekarzy dentystów. Chodzi z jednej strony o zwrot kosztów obrony w sprawach dyscyplinarnych, a z drugiej – o zacieranie wyroków dotyczących utraty prawa wykonywania zawodu.

Do Rzecznika Praw Obywatelskich wpłynęła skarga wskazująca na praktykę organów samorządu zawodowego lekarzy polegającą na uznaniu, że lekarzowi prawomocnie uniewinnionemu w sprawie z zakresu odpowiedzialności zawodowej nie należy się zwrot kosztów ustanowienia jednego obrońcy z wyboru w sprawie dyscyplinarnej. W ocenie Rzecznika, wskazana wykładnia przyjmowana przez lekarskie sądy dyscyplinarne jest nie do pogodzenia z konstytucyjnymi standardami, a w szczególności z prawem do obrony. RPO zauważa, że przyjmowana przez lekarskie sądy dyscyplinarne wykładnia pomija jednoznaczną treść przepisów ustawy o izbach lekarskich, z której wynika, że w razie uniewinnienia obwinionego lub umorzenia postępowania koszty postępowania ponosi Skarb Państwa.

– Zdaniem Rzecznika pojęcie „kosztów postępowania” odnosi się ono również do kosztów postępowania przed sądami lekarskimi, co wynika z faktu, że częścią postępowania w sprawie z zakresu odpowiedzialności lekarzy jest postępowanie przed sądem lekarskim. Ponadto, ustawa o izbach lekarskich zawiera odesłanie do kodeksu postępowania karnego, którego przepisy przewidują obligatoryjny zwrot kosztów ustanowienia jednego obrońcy w przypadku uniewinnienia oskarżonego lub umorzenia postępowania – poinformował Rzecznik w komunikacie.

Zacieranie wyroków dotyczących utraty prawa wykonywania zawodu

Druga interwencja Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczy normy zawartej w ustawie o izbach lekarskich, zgodnie z którą „kara pozbawienia prawa wykonywania zawodu nie ulega zatarciu”. Jak wskazał RPO, powołany przepis pozbawia lekarza i lekarza dentystę możliwości ponownego wpisu na listę członków samorządu zawodowego oraz uzyskania prawa wykonywania zawodu. W przypadku innych zawodów medycznych – pielęgniarek, położonych, diagnostów laboratoryjnych czy farmaceutów – ustawodawca przyjął odmienne rozwiązanie, dopuszczając w wypadku orzeczenia kary pozbawienia prawa wykonywania zawodu, możliwość przywrócenia do zawodu po upływie wskazanego okresu.

Warto przy tym przypomnieć, że przepisy dotyczące zatarcia ukarania m.in. pielęgniarek i położnych – na wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich – były przedmiotem badania Trybunału Konstytucyjnego. Trybunał stwierdził, że wówczas, że osoby wydalone z samorządów zawodowych nigdy – nawet po upływie wielu lat i całkowitym odstąpieniu od tych czynów, które spowodowały ich ukaranie oraz naprawieniu ich skutków – nie mają szansy na rehabilitację i powrót do zawodu. Budziło to wątpliwości z punktu widzenia godności tych osób, która – w myśl art. 30 Konstytucji – jest nienaruszalna i powinna być szanowana przez władze publiczne.

– W świetle powyższego, powstaje wątpliwość co do konstytucyjności art. 110 ust. 5 ustawy o izbach lekarskich, który uniemożliwia ubieganie się o ponowne prawo wykonywania zawodu lekarza przez osobę pozbawioną tego prawa wskutek orzeczenia sądu dyscyplinarnego. Trudno również znaleźć przekonywujące argumenty przemawiające za zróżnicowaniem praw lekarzy i lekarzy dentystów oraz innych zawodów medycznych (m.in. pielęgniarek, położnych, lekarzy weterynarii) w zakresie możliwości przywrócenia do zawodu – podkreślił Rzecznik i zaapelował do ministra zdrowia o zajęcie stanowiska w niniejszej sprawie oraz przekazanie informacji na temat planowanych działań legislacyjnych w tej materii.

Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, że udostępnienia danych autora z forów internetowych może żądać każda osoba fizyczna i firma. Dotychczas takie uprawnienia miały tylko policja, prokuratura i sąd. To ważne orzeczenie NSA pozwoli znacznie szybciej znaleźć i ukarać sprawców obraźliwych oraz krytycznych komentarzy i opinii. Jeżeli administrator nie zgodzi się na podanie danych autora komentarza, należy zgłosić się do Generalnego Inspektoratu Ochrony Danych Osobowych.

AF

Fot. marcioandrei, pixabay.com