Ponad granicami segregacji. Historia dentysty Emmetta W. Boldena
Nieco ponad sto lat temu w mieście Grand Rapids w USA pewien lekarz dentysta postanowił nie zgadzać się na niesprawiedliwość tylko dlatego, że był czarnoskóry. Dr Emmett W. Bolden – absolwent College of Dentistry na Howard University z 1923 r. – nie tylko leczył choroby jamy ustnej, ale walczył o prawa obywatelskie w stanie Michigan, zmieniając lokalne prawo i stając się symbolem odwagi i determinacji.
W 1925 r. dr Bolden wybrał się ze znajomymi na spektakl do Keith’s Theatre. Choć chciał zająć miejsce na głównej sali, odmówiono mu wstępu ze względu na kolor skóry. Mimo że obowiązujące od 1885 r. prawo stanu Michigan jednoznacznie zabraniało dyskryminacji rasowej w miejscach publicznych, przepisy te były praktycznie nieegzekwowane. W takich miejscach Afroamerykanie zwykle musieli korzystać z balkonów lub byli w ogóle wykluczani z przestrzeni publicznej.
W odpowiedzi na zakaz dr Bolden postanowił działać – razem ze swoim prawnikiem Oliverem Greenem złożył pozew przeciwko teatrowi, kwestionując praktykę segregacji czarnoskórych obywateli. Choć sąd niższej instancji odrzucił jego argumenty, dr Bolden i Green, wspierani przez Narodowe Stowarzyszenie na Rzecz Postępu Ludzi Kolorowych (NAACP), złożyli apelację do Sądu Najwyższego Michigan.
Przełom w walce o równość
W 1927 r. Sąd Najwyższy Michigan unieważnił wcześniejsze orzeczenie. Sędzia Naczelny Nelson Sharpe napisał w wyroku: – Bezpieczeństwo publiczne i dobro ogółu wymagają, aby w miejscach użyteczności publicznej, rozrywki i rekreacji nie było żadnej dyskryminacji ze względu na rasę, wyznanie ani kolor skóry.
Ten historyczny wyrok stał się kamieniem milowym w walce o zniesienie w Michigan niesławnych Praw Jima Crowa i znacząco poprawił prawa obywatelskie w całym stanie. W niektórych hrabstwach i całych stanach USA Prawa Jima Crowa, na których częściowo wzorował się Hitler, przetrwały do połowy lat 60. XX w.
Dziedzictwo, które wciąż inspiruje
W uznaniu zasług dr. Boldena (zm. w 1935 r.), Towarzystwo Stomatologiczne stanu Michigan (MDA) ustanowiło nagrodę – „Dr. Emmett C. Bolden Dentist Citizen of the Year Award”. Jest ona od kilkunastu lat przyznawana lekarzom dentystom, którzy wyróżniają się wyjątkową służbą dla społeczności lokalnej, stanu lub całego narodu.
Ideę nagrody Towarzystwo opisuje tymi słowami: – Czyny dr. Boldena z połowy lat 20. XX w. były monumentalne i odważne jak na tamte czasy. Choć czas zaciera pamięć o jego działaniach, nie można zaprzeczyć, że jego wkład w naszą społeczność, stan i kraj był niezwykły. Przedstawiciele naszego zawodu mogą być dumni, że mieliśmy kolegę, który przyczynił się do zniesienia Praw Jima Crowa w Michigan.
Źródło: https://adanews.ada.org/
Fot. Grand Rapids History Center Grand Rapids Public Library, https://adanews.ada.org
