Papierosy powinny być dozwolone od 22. roku życia?
Wyniki badania zaprezentowanego podczas Kongresu Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego (European Society of Cardiology; ESC), który odbył się w dniach 25–28 sierpnia w Amsterdamie, sugerują, że osoby, które rozpoczęły palenie papierosów przed 20. rokiem życia, łatwiej uzależniają się i z tego powodu trudniej jest im rzucić palenie. W związku z tym lekarze wzywają rządzących do podniesienia ustawowego wieku, w którym dozwolony jest zakup papierosów, do 22 lat lub więcej.
W 2020 roku więcej niż jedna na pięć osób na świecie paliła tytoń – tytoń, który jak się szacuje, zabija nawet połowę jego użytkowników. U palaczy w wieku poniżej 50 lat ryzyko wystąpienia chorób układu krążenia jest pięciokrotnie wyższe w porównaniu z ich niepalącymi rówieśnikami. W wielu państwach wiek uprawniający do zakupu tytoniu wynosi 18 lat, ale w niektórych krajach nie ma żadnych ograniczeń wiekowych. Szacuje się, że prawie 9 na 10 dorosłych palących codziennie po raz pierwszy sięgnęło po papierosa w wieku 18 lat, a 99% przed 26. rokiem życia.
Wiek rozpoczęcia palenia a stopień uzależnienia i rzucenie nałogu
W badaniu przedstawionym na kongresie ESC oceniono związek pomiędzy wiekiem rozpoczęcia palenia, uzależnieniem od nikotyny i rzuceniem palenia. Do badania włączono palaczy, którzy odwiedzili klinikę antynikotynową w Japonii. Uczestnicy wypełniali test Fagerströma na uzależnienie od nikotyny (FTND), w którym zadawane są pytania takie jak: „Czy trudno ci powstrzymać się od palenia w miejscach, gdzie jest to zabronione?”; „Jak szybko po przebudzeniu palisz pierwszego papierosa?”, oraz „Ile papierosów dziennie palisz?”.
Odpowiedzi sumowano, uzyskując łączny wynik wskazujący na niskie uzależnienie od nikotyny (ocena 1–2), niskie do umiarkowanego (3–4), umiarkowane (5–7) lub wysokie (8 i więcej). Uczestników podzielono na dwie grupy w zależności od wieku, w którym rozpoczęli palenie (poniżej 20 lat oraz po 20. roku życia). Za granicę przyjęto 20 lat, ponieważ jest to wiek, kiedy w Japonii można zacząć legalnie palić.
Mierzono zawartość tlenku węgla w powietrzu wydychanym przez uczestników, aby wskazać liczbę papierosów wypalonych w ciągu ostatnich 24 godzin. Zaprzestanie palenia zdefiniowano jako brak palenia tytoniu w ciągu ostatnich 7 dni i poziom wydychanego tlenku węgla, niższy niż 7 ppm.
Naukowcy przeanalizowali powiązania pomiędzy uzależnieniem od nikotyny a skutecznym zaprzestaniem palenia w zależności od wieku, w którym uczestnicy rozpoczęli palenie. Analizy dostosowano do płci i wieku w momencie zgłoszenia się do poradni antynikotynowej.
W badaniu wzięło udział 1382 palaczy, z czego 30% stanowiły kobiety. Średni wiek osób zgłaszających się po raz pierwszy do poradni antynikotynowej wyniósł 58 lat. Przed 20. rokiem życia palenie rozpoczęło 556 osób (wcześnie rozpoczynający palenie), a 826 osób miało 20 lat lub więcej, kiedy zaczęli palić (późno rozpoczynający palenie). Osoby z pierwszej grupy zgłaszały większą liczbę wypalanych papierosów dziennie (25) w porównaniu z uczestnikami, którzy zaczęli palić później – ci wypalali średnio 22 papierosy każdego dnia.
U osób, które rozpoczęły leczenie wcześnie, stwierdzono wyższy poziom tlenku węgla w drogach oddechowych w porównaniu z tymi, które rozpoczęły leczenie późno (odpowiednio 19 ppm oraz 16,5 ppm) i wyższe wyniki w badaniu FTND (odpowiednio 7,4 w porównaniu z 6,3). Mniej niż połowie osób, które wcześnie rozpoczęły palenie (46%), udało się rzucić palenie w porównaniu z 56% osób, które rozpoczęły palenie później, co daje iloraz szans wynoszący 0,711 po uwzględnieniu płci, wieku w chwili wizyty w klinice i środków wspomagających rzucanie palenia. Oznacza to, że osoby wcześnie rozpoczynające palenie miały o 30% mniejsze prawdopodobieństwo skutecznego rzucenia nałogu w porównaniu z tymi, które zaczęły palić w starszym wieku.
Wcześniej zaczynasz – masz mniejsze szanse na rzucenie palenia
Uczestników podzielono następnie na cztery grupy w zależności od wieku, w którym rozpoczęli palenie (17 lat lub mniej; 18–19 lat; 20–21 lat oraz 22 lata lub więcej). W poszczególnych grupach wyniki FTND (uzależnienia od nikotyny według testu Fagerströma) wyniosły odpowiednio: 7,5; 7,2; 6,7 oraz 6,0, co dowodzi, że osoby, które rozpoczęły palenie, mając 22 lata lub więcej, były najmniej uzależnione od nikotyny.
Główny autor badania, dr Koji Hasegawa z Centrum Medycznego w Narodowym Szpitalu w Kioto powiedział: – Uzyskane przez nas wyniki wskazują na to, że wczesne rozpoczęcie palenia wiąże się z większym uzależnieniem od nikotyny – już nawet w młodym wieku dorosłym. Z badania wynika, że podniesienie wieku uprawniającego do zakupu wyrobów tytoniowych do 22. roku życia lub więcej może ograniczyć liczbę osób uzależnionych od nikotyny i zagrożonych niekorzystnymi konsekwencjami zdrowotnymi.
Jaka jest rola lekarza stomatologa jako lekarza pierwszego kontaktu w walce z nałogiem nikotynizmu? Co lekarz zrobić może, a wręcz powinien? Mówi prof. Tomasz Konopka.
T.H.
Przewiń, aby wideo odtworzyło się z dźwiękiem
Lazy loading aktywny – odtwarzanie rozpocznie się po pojawieniu się nagrania w kadrze
