Nowe wytyczne dotyczące opieki periodontologicznej u dzieci i młodzieży

Nowy raport opracowany przez European Federation of Periodontology (EFP) oraz European Academy of Paediatric Dentistry (EAPD) porządkuje zasady diagnostyki i leczenia chorób przyzębia u dzieci i młodzieży. Dokument odpowiada na wieloletnie wyzwania związane z niejednoznacznymi definicjami oraz ograniczeniami klasyfikacji opracowanych głównie z myślą o pacjentach dorosłych.

Choroby przyzębia u dzieci i młodzieży od lat stanowią wyzwanie diagnostyczne i terapeutyczne. Trudności wynikają m.in. z dynamicznych zmian rozwojowych zachodzących w jamie ustnej młodych pacjentów oraz z ograniczonej przydatności systemów klasyfikacji opartych na populacji dorosłych.

Odpowiedzią na te problemy jest nowy raport przygotowany przez European Federation of Periodontology (EFP) i European Academy of Paediatric Dentistry (EAPD), który aktualizuje wiedzę na temat epidemiologii, czynników ryzyka oraz strategii leczenia chorób przyzębia w tej grupie wiekowej.

Eksperci aktualizują standardy postępowania klinicznego

Raport powstał podczas warsztatów zorganizowanych w Madrycie w marcu 2025 r. W spotkaniu uczestniczyło 30 ekspertów, którzy przeanalizowali wyniki trzech zamówionych przeglądów systematycznych oraz omówili ich znaczenie dla codziennej praktyki klinicznej.

Celem warsztatów była aktualizacja wiedzy dotyczącej epidemiologii, etiologii, czynników ryzyka, diagnostyki oraz leczenia chorób przyzębia u dzieci i młodzieży. Eksperci ocenili również, czy klasyfikacja chorób przyzębia z 2018 r. jest odpowiednia dla tej grupy pacjentów.

Analiza objęła trzy kluczowe obszary kliniczne:

• choroby dziąseł i przyzębia u dzieci i młodzieży z chorobami oraz schorzeniami ogólnoustrojowymi,
• choroby i stany dotyczące dziąseł u systemowo zdrowych dzieci i młodzieży,
• choroby i stany dotyczące przyzębia u systemowo zdrowych dzieci i młodzieży.

Opieki periodontologicznej u dzieci nie można kopiować z leczenia dorosłych

Jak powiedział prof. David Herrera, jeden z prowadzących warsztat, periodontolog, wykładowca Complutense University of Madrid: – Zrozumienie, czy te ramy postępowania są również właściwe dla dzieci i młodzieży, uznano za niezwykle istotne i stało się to głównym celem projektu.

Ekspert dodał, że jednym z najważniejszych wniosków raportu jest konieczność odrębnego podejścia do młodych pacjentów. Proces wzrostu, wyrzynania i wymiany uzębienia oraz obecność uzębienia mieszanego mogą znacząco utrudniać badania periodontologiczne i interpretację utraty przyczepu.

W odmienny sposób na ryzyko rozwoju chorób przyzębia u młodych pacjentów mogą wpływać także czynniki ogólnoustrojowe oraz zaburzenia rozwojowe. Z tego względu dokument zawiera szczegółowe, dostosowane do wieku zalecenia dotyczące badań przesiewowych, diagnostyki oraz postępowania terapeutycznego.

Konieczność bliższego monitorowania młodych pacjentów

Wnioski z przeglądów systematycznych podkreślają potrzebę dokładniejszego monitorowania zdrowia przyzębia u dzieci i nastolatków. Szczególną uwagę zwrócono na wysoką częstość występowania zapalenia dziąseł, potencjalnie ciężki przebieg martwiczych chorób przyzębia oraz ich możliwe powiązania z chorobami ogólnoustrojowymi.

– Wczesna identyfikacja zmian periodontologicznych i wdrożenie odpowiednich działań profilaktycznych oraz terapeutycznych mogą mieć kluczowe znaczenie dla długoterminowego zdrowia jamy ustnej pacjentów – dodał prof. Herrera.

Artykuł pt. „Gingival and periodontal diseases and conditions in children and adolescents: Consensus report” został opublikowany online 15 kwietnia 2026 r. w czasopiśmie „Journal of Clinical Periodontology”, przed publikacją w wydaniu drukowanym.

Źródła: https://www.dental-tribune.com

https://onlinelibrary.wiley.com

Objawy złych nawyków, takich jak przygryzanie wargi czy policzka, pierwsze symptomy bruksizmu, skutki uboczne przyjmowania leków lub różnego rodzaju zaburzeń ogólnoustrojowych – m.in. o tym mogą świadczyć wykrywane podczas badania stomatologicznego zmiany w obrębie błon śluzowych jamy ustnej u dzieci. – Błona śluzowa jest dla ciała tym, czym dla duszy są oczy, czyli zwierciadłem. Na niej widać wszystko – mówi prof. dr hab. n. med. Dorota Olczak-Kowalczyk, kierownik Zakładu Stomatologii Dziecięcej WUM, prezes Polskiego Towarzystwa Stomatologii Dziecięcej, konsultant krajowa z zakresu stomatologii dziecięcej.