Menopauza a zdrowie jamy ustnej: niski poziom świadomości

Z badania sieci klinik stomatologicznych Delta Dental, zatytułowanego „Raport na temat zdrowia jamy ustnej kobiet w starszym wieku oraz menopauzy: Przełamywanie stygmatyzacji” wynika, że aż 84% kobiet w wieku 50 lat i starszych nie jest świadomych związku, jaki zachodzi między menopauzą a zdrowiem jamy ustnej.

W badaniu wykazano, że zdecydowana większość pań, które przekroczyły 50. rok życia, nie ma wiedzy o tym, że pewne objawy występujące w jamie ustnej oraz dyskomfort odczuwany w tej okolicy, może być związany z menopauzą.

Tylko 2% pacjentek rozmawia z dentystą o objawach menopauzy

Badanie pt. „Senior Oral Health and Menopause Report: Breaking the Stigma” dowiodło, że większość kobiet w okresie menopauzy nie ma świadomości, że stomatolog może pomóc im w leczeniu symptomów związanych z menopauzą. Chociaż 70% pań w wieku 50+ stwierdziło, że od początku objawów menopauzy doświadczyło co najmniej jednego objawu w zakresie zdrowia jamy ustnej, tylko 2% rozmawiało o swoich obawach z lekarzem dentystą, a 1% ze swoją higienistką stomatologiczną.

– Ponieważ menopauza to od dawna temat stygmatyzujący, a związane z nią objawy są często pomijane lub nawet ignorowane, uzyskane wyniki są brutalne, ale nie zaskakujące. Pomimo luk w wiedzy ujawnionych w tym badaniu, klimat wokół zagadnienia menopauzy zaczyna się zmieniać, a kobiety chcą walczyć z tym stygmatem – powiedziała Sarah Chavarria, prezes Delta Dental.

Pomijany związek między menopauzą a zdrowiem jamy ustnej

Spośród 1061 ankietowanych Amerykanek, które przechodziły menopauzę, 70% potwierdziło, że zauważyło u siebie co najmniej jeden z objawów dotyczących zdrowia jamy ustnej, takich jak: suchość jamy ustnej (39%), cofanie się linii dziąseł (30%), nadwrażliwość lub ból zębów (28%), próchnica zębów (20%), krwawiące dziąsła (16%), zmieniony smak (13%), zmniejszona produkcja śliny (13%), pieczenie języka (5%).

Pomimo doświadczania tych objawów, większość kobiet nie wiązała ich ze zmianami hormonalnymi. Chociaż 39% ankietowanych potwierdziło, że doświadczyło kserostomii, 77% nie było świadomych tego, że suchość w ustach może być powiązana z menopauzą. Brak świadomości był jeszcze wyższy w przypadku innych objawów:

- zmniejszona produkcja śliny (90% nieświadomych związku z menopauzą),

- częstsze występowanie próchnicy zębów (88%),

- wyższe ryzyko chorób dziąseł (87%),

- obniżona gęstość kości szczęki (87%),

- utrata zębów (85%),

- cofająca się linia dziąseł (83%).

Świadomość przekłada się na działania

Badanie Delta Dental wykazało również, że prawie połowa kobiet w wieku 50+ jest bardzo lub przynajmniej umiarkowanie zainteresowana tym, żeby dowiedzieć się więcej na temat wpływu menopauzy i zmian hormonalnych na zdrowie jamy ustnej. Obiecujące jest to, że po zapoznaniu się ze związkiem między menopauzą a higieną jamy ustnej, respondentki potwierdziły gotowość do wprowadzenia zmian w swoim życiu, mających na celu poprawę zdrowia jamy ustnej. Aż 77% badanych pań potwierdziło, że priorytetem będzie dla nich kolejna wizyta u dentysty i/lub wizyta higienizacyjna, a 43% kobiet w wieku 50 lat i starszych zadeklarowało, że więcej czasu będzie poświęcać codziennej higienie jamy ustnej.

Dentyści mogą edukować pacjentki po 50. roku życia

Wyniki badania wykazały też, że lekarze dentyści i higienistki stomatologiczne są głównym, ale nie dość dobrze niewykorzystanym źródłem informacji dla amerykańskich kobiet w zakresie menopauzy. Natomiast jeśli chodzi o to, gdzie kobiety z grupy 50+ mogą dowiedzieć się więcej o menopauzie i jej symptomach:

- 84% respondentek uważa, że dostępnych powinno być więcej informacji na temat związku, jaki zachodzi między menopauzą a ogólnym stanem zdrowia,

- 39% pań twierdzi, że jednostki opieki zdrowotnej powinny robić więcej, aby zachęcać kobiety do zadawania pytań na temat menopauzy,

- tylko 26% pań szuka u swojego lekarza podstawowej opieki zdrowotnej informacji na temat problemów związanych ze zdrowiem jamy ustnej, które wynikają z menopauzy,

- także 26% uczestniczek badania szuka takich informacji w Internecie.

– Moją uwagę zwróciło to, jak niewiele kobiet w okresie menopauzy pytało lekarza o jej objawy dotyczące stanu jamy ustnej. To luka w opiece zdrowotnej, która może mieć poważne konsekwencje. Ślina jest naturalnym buforem jamy ustnej, a jej mniejsza ilość oznacza gorszą ochronę przed suchością w jamie ustnej, która jest przyczyną wszystkich innych objawów dotyczących zdrowia jamy ustnej związanych z menopauzą, takich jak pieczenie języka, większa podatność na próchnicę zębów i zaburzenia smaku – powiedziała dr Jessica Buehler, dyrektor ds. stomatologicznych w Delta Dental.

Doktor Buehler zachęca kobiety w okresie przedmenopauzalnym, okołomenopauzalnym, po menopauzie lub w jej trakcie, aby zwracały uwagę swojego dentysty lub higienistki stomatologicznej na pojawiające się zmiany w stanie zdrowia jamy ustnej. Otwarte rozmowy z dentystą na temat ogólnego stanu zdrowia i potencjalnego początku menopauzy pomogą lekarzowi przygotować właściwe zalecenia dotyczące leczenia.

– Jeżeli jednak czujesz się niekomfortowo, rozmawiając ze swoim stomatologiem na temat menopauzy, po prostu opowiedz mu o objawach dotyczących zdrowia jamy ustnej, których doświadczasz – zasugerowała dr Jessica Buehler.

– Musimy zdawać sobie sprawę, że pacjenci w wieku senioralnym często mają ograniczone funkcje poznawcze, np. niedosłyszą. Lekarz dentysta musi umieć skutecznie komunikować się z takimi pacjentami. Często wymagają oni większej empatii, dłuższego czasu poświęconego na rozmowę, przekazywanie zaleceń i instrukcji – mówi o pracy z osobami w podeszłym wieku prof. Agnieszka Mielczarek, prodziekan ds. kształcenia Wydziału Lekarsko-Stomatologicznego WUM, kierownik Zakładu Stomatologii Zachowawczej WUM, konsultant krajowy w dziedzinie stomatologii zachowawczej z endodoncją. Zapraszamy do obejrzenia materiału filmowego!

T.H.

Źródła: https://www.dentistrytoday.com/

https://www1.deltadentalins.com/content/dam/ddins/en/pdf/wellness/oral-health-and-menopause-report.pdf