Jak palenie papierosów zmienia mikrobiom jamy ustnej?

Palenie tytoniu może wpływać na mikrobiom jamy ustnej w taki sposób, że niektóre bakterie zyskują dominację, a tym samym sprzyjają rozwojowi pewnych chorób jamy ustnej i schorzeń ogólnoustrojowych. Taki wniosek płynie z pracy naukowców z Republiki Południowej Afryki opublikowanej w czasopiśmie naukowym „Heliyon”.

W badaniu kliniczno-kontrolnym naukowcy z kilku ośrodków badawczych w RPA przeanalizowali mikrobiom jamy ustnej palaczy i porównali go z mikrobiomem osób niepalących. Stwierdzili wyraźne różnice w jego składzie, przede wszystkim tę, że w jamie ustnej osób palących wykazano znacznie więcej beztlenowych bakterii Gram-ujemnych.

Więcej Fusobacterium i Campylobacter

Na potrzeby badania naukowcy przeanalizowali próbki płytki poddziąsłowej od 128 badanych osób z populacji południowoafrykańskiej, z których 57 było palaczami. W badaniu posłużono się sekwencjonowaniem genu 16S rRNA. Badacze dowiedli, że uczestnicy, którzy palili papierosy mieli mniej bakterii Actinobacteria (beztlenowych/tlenowych) niż osoby niepalące, podczas gdy Fusobacterium i Campylobacter (obie beztlenowe) u palaczy występowały w większej ilości. Obie bakterie mają wpływ na rozwój chorób przyzębia.

– Fusobacterium odgrywa istotną rolę w powstawaniu biofilmu zębowego, co może wyjaśniać, dlaczego palenie tytoniu sprzyja tworzeniu biofilmu – napisali badacze z zespołu pod kierownictwem dr Yvonne Prince z Katedry Nauk Biomedycznych Uniwersytetu Technologicznego Półwyspu Przylądkowego w Kapsztadzie.

Co więcej, Fusobacterium nucleatum jest związane z rozwojem schorzeń ogólnoustrojowych, takich jak choroby układu krążenia oraz cukrzyca typu 2. Naukowcy podali ponadto, że u palaczy – w porównaniu z osobami niepalącymi – rzadziej występowały także takie bakterie jak Leptotrichia, Actinomyces, Corynebacterium oraz Lautropia.

Mikrobiom osób palących jest szczególnie bogaty w patogeny

Naukowcy z Południowej Afryki podkreślają, że na uzyskane wyniki mogły mieć wpływ takie czynniki, jak dieta, zmiany pH jamy ustnej, interakcje między mikroorganizmami oraz różne miejsca pobierania próbek. Niezbyt duża pula próbek i projekt badania mogą być uznane za ograniczenia przeprowadzonego badania.

– Niemniej, pomimo tych ograniczeń, możemy stwierdzić, że mikrobiota poddziąsłowa palaczy jest wysoce zróżnicowana, bogata w patogeny, Gram-ujemny beztlenowy mikrobiom, który jest związany z występowaniem chorób przyzębia u klinicznie zdrowych osób – podsumowują autorzy artykułu pt. „The effect of cigarette smoking on the oral microbiota in a South African population using subgingival plaque samples”.

Naukowcy potwierdzili, że palenie tytoniu może sprzyjać dominacji niektórych mikroorganizmów jamy ustnej, a tym samym rozwojowi i progresji chorób przyzębia.

Jednym z najważniejszych czynników ryzyka rozwoju nowotworów obszaru szyi i głowy – w tym jamy ustnej – jest palenie papierosów. Dużą rolę w diagnozowaniu palaczy i zwracaniu uwagę na zwiększone ryzyko pojawienia się u nich raka odgrywają lekarze dentyści. – Lekarz dentysta jako jeden z pierwszych może podczas badania pacjenta zauważyć, że pali on papierosy. W takiej sytuacji warto wykonać tzw. minimalną interwencję, czyli wprost zapytać, czy pacjent pali, a jeśli uzyska się twierdzącą odpowiedź, dać mu kontakt np. do poradni leczenia uzależnień, gdzie otrzyma pomoc w walce z nałogiem – mówi dr n. med. Paweł Koczkodaj, absolwent zdrowia publicznego na WUM, specjalista zdrowia publicznego, adiunkt w Narodowym Instytucie Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie – Państwowym Instytucie Badawczym, ambasador Europejskiego Kodeksu Walki z Rakiem w Polsce.

Źródła: https://www.zm-online.de/

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/