Fetor ex ore – skutek interakcji dwóch gatunków bakterii

W badaniu opublikowanym w czasopiśmie „Microbial Ecology” naukowcy z Uniwersytetu w Osace dowiedli, że współzależność, jaka zachodzi pomiędzy dwoma powszechnie występującymi w jamie ustnej gatunkami bakterii, prowadzi do produkcji związku chemicznego, który jest główną przyczyną przykrego zapachu z ust.

Japońscy naukowcy odkryli, że metabolit wytwarzany przez Gram-dodatnią bakterię Streptococcus gordonii aktywuje inny gatunek bakterii – Fusobacterium nucleatum – do produkcji metanotiolu (merkaptanu metylowego), który charakteryzuje się nieprzyjemnym zapachem.

Nieświeży oddech jest powodowany przez lotne związki, które powstają, gdy bakterie obecne w jamie ustnej rozkładają resztki pokarmowe. Jednym ze związków charakteryzujących się przykrym zapachem jest merkaptan metylu (CH₃SH), który jest wytwarzany przez drobnoustroje bytujące m.in. w sąsiedztwie zębów i na powierzchni języka. Niewiele wiadomo jednak na temat tego, które gatunki bakterii są zaangażowane w ten proces.

Dr Takeshi Hara, główny autor badania, wyjaśnił: – Większość wcześniejszych badań nad bakteriami jamy ustnej produkującymi merkaptan metylu wykorzystywała izolowane enzymy lub stosunkowo małe objętościowo hodowle. W tym badaniu naszym celem było stworzenie bardziej realistycznego środowiska, w którym można zbadać tworzenie CH₃SH przez główne bakterie jamy ustnej.

W tym celu naukowcy opracowali rozbudowany system hodowli, który umożliwił obserwację interakcji między różnymi typami bakterii beztlenowych bytujących w jamie ustnej. W systemie tym można było ocenić zarówno bezpośrednie, fizyczne interakcje między bakteriami, jak również to, czy gatunki te mogą wpływać na siebie nawzajem „na odległość”, np. poprzez wydzielanie substancji czynnych.

Kluczowa rola S. gordonii i F. nucleatum

Prof. Masae Kuboniwa, współautorka artykułu pt. „Interspecies metabolite transfer fuels the methionine metabolism of Fusobacterium nucleatum to stimulate volatile methyl mercaptan production”, powiedziała: – Uzyskane wyniki były bardzo intrygujące. Odkryliśmy, że Fusobacterium nucleatum produkuje duże ilości CH₃SH w odpowiedzi na Streptococcus gordonii, inną bakterię jamy ustnej.

W oparciu o znaczniki stabilnego izotopu i analizę ekspresji genów naukowcy wykazali, że S. gordonii uwalnia substancję zwaną ornityną, która skłania F. nucleatum do produkcji większej ilości cząsteczki zwanej poliaminą. Ponieważ F. nucleatum potrzebuje metioniny (związku z grupy aminokwasów białkowych) do produkcji poliaminy, produkcja poliaminy aktywuje szlak odzyskiwania metioniny, co z kolei skutkuje zwiększoną produkcją CH₃SH.

– Podsumowując, dokonane przez nas odkrycia wskazują na to, że produkcja CH3SH w jamie ustnej jest skutkiem interakcji między Streptococcus gordonii i Fusobacterium nucleatum – napisał dr Takeshi Hara.

Zrozumienie, w jaki sposób te dwa gatunki bakterii współdziałają, powodując nieświeży oddech, może być pomocne w opracowaniu sposobów leczenia lub nawet zapobiegania przykremu zapachowi z ust. Ponadto, biorąc pod uwagę, że fetor ex ore jest często powiązany z chorobami przyzębia, wczesne leczenie tego objawu może pomóc w zapobieganiu poważniejszym problemom w przyszłości.

– U pacjentów, którzy przyjeżdżają na oddziały kardiologiczne z ostrymi zespołami wieńcowymi, czyli zawałami, stan zdrowia jamy ustnej bywa dramatyczny. Po udzieleniu pierwszej pomocy kardiologicznej wielu z nich jest kierowanych na sanację jamy ustnej – mówi dr hab. n. med. Maciej Czerniuk, specjalista w zakresie chirurgii stomatologicznej i periodontologii, adiunkt Zakładu Chorób Błony Śluzowej i Przyzębia WUM

T.H.

Źródło: https://www.the-dentist.co.uk/