Cukrzyca zwiększa ryzyko utraty zarówno zębów własnych, jak i implantów

Nowe badanie oparte na danych ponad 870 tys. osób potwierdziło silny związek między cukrzycą a chorobami jamy ustnej. Szwedzcy naukowcy wykazali, że osoby chorujące na cukrzycę są bardziej narażone nie tylko na zapalenie przyzębia i utratę zębów własnych, ale także na periimplantitis oraz niepowodzenie leczenia implantologicznego. Kluczowe znaczenie ma kontrola glikemii.

Cukrzyca wiąże się z licznymi powikłaniami ogólnoustrojowymi, które obejmują również jamę ustną. Zarówno osoby z cukrzycą typu 1, jak i typu 2 są bardziej narażone na rozwój chorób przyzębia oraz utratę uzębienia.

Potwierdzają to wyniki rozprawy doktorskiej przygotowanej na Uniwersytecie w Göteborgu przez lek. dent. Annę Trullenque Eriksson, specjalistkę periodontologii. Badanie oparto na danych pochodzących z siedmiu szwedzkich rejestrów obejmujących wieloletni okres obserwacji i charakteryzujących się wysoką kompletnością danych.

Celem pracy było przeanalizowanie związku pomiędzy cukrzycą a występowaniem zapalenia przyzębia, utratą zębów oraz periimplantitis. Szczególną wartość badania stanowi bardzo duża liczebność analizowanej populacji, zwłaszcza w grupie pacjentów z cukrzycą typu 1.

Utrata zębów u pacjentów z cukrzycą – najważniejsze dane

Analiza obejmująca 86 273 osoby z cukrzycą typu 1 (średni wiek 43 lata) wykazała, że w ciągu 10 lat 33,9% pacjentów utraciło co najmniej jeden ząb.

Skala problemu była wyraźnie związana z poziomem kontroli glikemii. Wśród osób utrzymujących prawidłowe wartości glukozy odsetek ten wyniósł 25,3%, natomiast u pacjentów z niewyrównaną cukrzycą wzrastał do 43,5%. Dla porównania – w grupie osób bez cukrzycy utratę co najmniej jednego zęba odnotowano u 29,0% badanych.

Jeszcze większe różnice dotyczyły utraty pięciu lub większej liczby zębów. Problem ten wystąpił u 3,1% osób z cukrzycą typu 1, przy czym w grupie z dobrą kontrolą glikemii dotyczył zaledwie 1,0% pacjentów, a w grupie z niewyrównaną chorobą już 5,6%. Wśród osób bez cukrzycy odsetek ten wyniósł 1,9%.

Jeszcze większą skalę utraty uzębienia zaobserwowano w przypadku cukrzycy typu 2. W analizowanej grupie 786 305 osób (średni wiek 60 lat) aż 46,1% pacjentów straciło przynajmniej jeden ząb w ciągu dekady.

Wśród osób z dobrze kontrolowaną cukrzycą odsetek ten wyniósł 44,0%, natomiast przy niewystarczającej kontroli glikemii wzrósł do 54,9%. Dla porównania – w grupie kontrolnej bez cukrzycy utrata co najmniej jednego zęba dotyczyła 37,8% uczestników badania. Utratę pięciu lub większej liczby zębów stwierdzono u 7,0% pacjentów z cukrzycą typu 2. W przypadku dobrej kontroli glikemii odsetek ten wyniósł 5,7%, podczas gdy przy złej kontroli wzrastał do 12,6%. W grupie kontrolnej analogiczny wskaźnik osiągnął 3,7%.

Badacze wykazali również, że występowanie zapalenia przyzębia wiązało się ze zwiększonym ryzykiem rozwoju cukrzycowych powikłań narządu wzroku i nerek zarówno u pacjentów z cukrzycą typu 1, jak i typu 2.

Większe ryzyko powikłań implantologicznych

Osoby z cukrzycą posiadające implanty stomatologiczne częściej doświadczały periimplantitis oraz utraty implantów niż pacjenci bez cukrzycy. Również w tym przypadku jednym z najważniejszych czynników wpływających na niepowodzenie leczenia implantologicznego była niewystarczająca kontrola poziomu glukozy we krwi.

Autorzy zwrócili uwagę, że szczególnie wysokie ryzyko całkowitej utraty uzębienia dotyczyło pacjentów z cukrzycą znajdujących się w mniej korzystnej sytuacji społeczno-ekonomicznej, m.in. osiągających niższe dochody i posiadających krótszy okres edukacji. W analizie uwzględniono dane pochodzące zarówno ze Szwecji, jak i Danii.

Wyniki badania podkreślają znaczenie ścisłej współpracy między lekarzami ogólnymi, specjalistami diabetologami oraz lekarzami dentystami. Jednocześnie dostarczają nowych dowodów sugerujących, że cukrzyca może wpływać na długoterminowe efekty leczenia implantologicznego.

– W środowisku stomatologicznym większość specjalistów jest świadoma związku między cukrzycą a pogorszeniem stanu zdrowia jamy ustnej. Nasze dane wspierają pogląd, że opieka stomatologiczna powinna stanowić element strategii zapobiegania i leczenia cukrzycy – powiedziała cytowana w komunikacie Anna Trullenque Eriksson.

Źródło: https://www.gu.se

Niekontrolowana cukrzyca, zaburzenia gospodarki lipidowej, zaburzenia gospodarki wapniowej, choroby tarczycy – to tylko kilka przykładów schorzeń niestomatologicznych, które mogą zwiększać ryzyko rozwoju periimplantitis u pacjentów. – Powinniśmy mieć je na uwadze i monitorować je u pacjentów, którzy mają mieć wykonywane implantacje – mówi lek. stom. Wojciech Ryncarz, Master of Science w dziedzinie implantologii stomatologicznej na Uniwersytecie we Frankfurcie, absolwent Studium Podyplomowego Kois Center w Seattle, jeden z pionierów leczenia implantoprotetycznego w Polsce oraz członek-założyciel Polskiej Akademii Stomatologii Estetycznej (PASE).