BMC Oral Health: PRF wsparciem w antybiotykoterapii

Jak wynika z badania opublikowanego 9 marca w czasopiśmie naukowym „BMC Oral Health”, zastosowanie fibryny bogatopłytkowej (ang. platelet-rich fibrin; PRF) do podawania antybiotyków może ograniczyć ryzyko infekcji u pacjentów po przeprowadzonych zabiegach z zakresu chirurgii stomatologicznej.

Podawanie antybiotyków w fibrynie bogatopłytkowej może stanowić wsparcie systemowej antybiotykoterapii lub nawet ją zastąpić, przy czym zachowane zostają właściwości gojące PRF. Jednak, jak zastrzegają autorzy artykułu, potrzeba dalszych badań, aby udowodnić, że strategia ta umożliwi skuteczne podawanie antybiotyku w zabiegach chirurgicznych w obrębie jamy ustnej.

Czy fibryna pomoże ograniczyć zakażenia pozabiegowe?

– Fibryna bogatopłytkowa mogłaby być podawana z dodatkiem antybiotyku, a lek byłby następnie uwalniany z membrany, zapewniając działanie antybakteryjne – napisali autorzy pracy z zespołu pod kierunkiem dr. Francesco Bennardo z Uniwersytetu Magna Graecia w Catanzaro (Włochy).

Chcąc ograniczyć użycie antybiotyku wtedy, gdy jego stosowanie nie jest niezbędne, należy wziąć pod uwagę możliwość dostarczania go w mniej konwencjonalny sposób, w tym bezpośrednie kierowanie antybiotyku na tkanki. W przeprowadzonym badaniu produkty autologiczne, takie jak płytki krwi i fibryna, zostały wykorzystane jako drogi dostarczania leków, bez utraty właściwości takich jak wspomaganie gojenia ran w regeneracyjnych procedurach medycznych i stomatologicznych.

Skuteczność PRF z linezolidem, gentamycyną i wankomycyną

W celu zbadania, czy fibryna bogatopłytkowa może stanowić naturalny nośnik antybiotyku, jedna probówka była używana jako kontrolna, podczas gdy do pozostałych dodawano coraz większe ilości gentamycyny (0,25 mg, 0,5 mg, 0,75 mg, 1 mg), linezolidu (0,5 mg, 1 mg, 1,5 mg, 2 mg) oraz wankomycyny (1,25 mg, 2,5 mg, 3,75 mg, 5 mg).

W różnym czasie zbierano i poddawano analizie uzyskany roztwór. Do oceny działania przeciwdrobnoustrojowego membran PRF zawierających antybiotyki, jak i tych bez ich użycia, posłużyły szczepy Escherichia coli, Pseudomonas aeruginosa, Streptococcus mitis, Haemophilus influenzae, Streptococcus pneumoniae oraz Streptococcus aureus. Autorzy podali, że chociaż gentamycyna i linezolid nie zmieniły właściwości fizycznych fibryny bogatopłykowej i były uwalniane z membran w badanych odstępach czasu, trzeci związek – wankomycyna – zaburzył tworzenie PRF.

Membrana PRF, która zawierała gentamycynę, wykazywała znaczącą aktywność przeciwbakteryjną wobec wszystkich badanych patogenów. Membrana PRF zawierająca linezolid zachowała działanie przeciwbakteryjne wobec prawie wszystkich patogenów, z wyjątkiem E. coli oraz P. aeruginosa. Jak napisali autorzy badania, efekt ten był porównywalny z membraną kontrolną.

– Potrzebne są dalsze badania in vitro i in vivo, aby potwierdzić, że PRF wraz z antybiotykami stanowi skuteczne narzędzie do miejscowego podawania antybiotyków w zabiegach chirurgii stomatologicznej, jednocześnie wspomagając gojenie tkanek i zapobiegając miejscowemu zakażeniu – podsumowali autorzy pracy pt. „Can platelet-rich fibrin act as a natural carrier for antibiotics delivery? A proof-of-concept study for oral surgical procedures”.

Polska jest w pierwszej dziesiątce krajów europejskich, w których przyjmuje się najwięcej antybiotyków. Często są one zalecane niewłaściwie i zamiast pomagać, szkodzą. Szacuje się, że co roku z powodu odporności bakterii na antybiotyki w Europie umiera kilka tysięcy mieszkańców.

T.H.

źródła: https://www.drbicuspid.com/index.aspx?sec=sup&sub=infctl&pag=dis&ItemID=333091

https://bmcoralhealth.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12903-023-02814-5