Dentonet
PACJENT
E-mail
WYBIERZ KATEGORIĘ
Leczenie zachowawcze i endodoncja
Protetyka i implantologia
Stomatologia estetyczna
Ortodoncja
Periodontologia
Higiena i zdrowie jamy ustnej

Historia pasty do zębów – od poroża zwierząt do past z fluorem

Publikacja:
Historia pasty do zębów – od poroża zwierząt do past z fluorem

Historia pasty do zębów – od poroża zwierząt do past z fluorem

Pasty do zębów – przynajmniej teoretycznie – używamy codziennie. Wiemy, że jej zadaniem jest ochrona zębów przed próchnicą, usuwanie płytki nazębnej, przywracanie właściwego pH jamy ustnej i odświeżanie oddechu. Niewielu z nas zdaje sobie jednak sprawę, że pierwsze środki do higieny jamy ustnej były znane już w czasach starożytnych. Oto historia pasty do zębów w telegraficznym skrócie.

O zdrowie zębów próbowano dbać już w starożytności, choć stosowane wówczas metody i środki dziś mogą wydawać się nam co najmniej kontrowersyjne. Starożytni Persowie i Rzymianie do czyszczenia zębów używali drobno zmielonego poroża zwierząt oraz muszli ślimaków – już wtedy przywiązywano uwagę do tego, aby proszek nie posiadał zbyt grubych ziaren, które mogłyby uszkodzić szkliwo. Jednak co współcześnie jest dla nas wyjątkowo obrzydliwe, proszek często mieszano z… ludzkim moczem. Gdyby jednak zastanowić się głębiej, nie było to działanie zupełnie pozbawione sensu, gdyż mocz zawiera w swoim składzie działający antybakteryjnie amoniak. Aby złagodzić bardzo przykry zapach takiego specyfiku, do mieszanki dodawano również rozdrobnione zioła o odświeżającym smaku i aromacie.

Historia pasty do zębów w średniowieczu

Średniowieczne sposoby czyszczenia zębów także mogą budzić zdziwienie. Historycy i archeolodzy mają dowody na to, że w niektórych regionach świata do higieny jamy ustnej używano papek zrobionych z miodu, kwiatów i owoców, a nawet… mięsa szczurów oraz wątroby jaszczurek!

Przełomem dla codziennej higieny ludzkości okazał się XVIII wiek. Wtedy to w Anglii wynaleziono szczoteczkę do zębów o formie i kształcie znanym obecnie (wcześniej zęby myto palcami, gałązkami czy kośćmi zwierząt), a także zaczęto mieszać stosowane do czyszczenia zębów proszki z gliceryną, dzięki czemu otrzymywano substancję o półpłynnej konsystencji. Na początku XIX wieku – wraz z szybkim postępem medycyny – zaczęto do niej dodawać łagodne specyfiki o właściwościach czyszczących. Niestety, ze względu na wysokie ceny był to luksus dostępny tylko dla nielicznych – biedniejsza część społeczeństwa nadal musiała zadowolić się powszechnymi i tańszymi proszkami.

Gdy pasta opuściła salony…

Początkowo znane nam współcześnie pasty do zębów sprzedawano w szklanych słoikach. Pierwszą pastę do zębów w tubce sprzedano w USA w 1896 r. przez firmę Colgate & Company. Na masową skalę weszły one do użycia już na początku XX wieku.

Historia pasty do zębów zaliczyła swój przełom w momencie odkrycia dobroczynnego wpływu fluoru na stan uzębienia człowieka. Do wniosków takich doprowadziły badania młodego amerykańskiego dentysty, który w jednym z miasteczek w Colorado zaobserwował, że z powodu podwyższonego stężenia fluoru w wodzie tamtejsi mieszkańcy mają co prawda przebarwione szkliwo (czyli fluorozę), ale też zdecydowanie rzadziej chorują na próchnicę. Po eksperymentach przeprowadzonych w innych stanach, fluor zaczęto najpierw dodawać do wody, a w połowie lat 50. XX wieku – także do past do zębów. W ten sposób powstała pasta, którą – uzupełnioną o inne składniki – używamy po dziś dzień.

Kiedy zauważono zależność między spożywanymi posiłkami a stanem zdrowia jamy ustnej? Jak w średniowieczu tłumaczono próchnicę? Dzieje dentystyki przedstawia prof. Jerzy Supady, autor książki „Historia dentystyki w zarysie”.

AF
Fot. Petr Kratochwil, publicdomainpictures.com


POWIĄZANE ARTYKUŁY

szczoteczka i pasta - Dentonet.pl
10 tys. szczoteczek i 8 tys. past do zębów z Polski w Czadzie Lekarz

Ponad 10 tys. szczoteczek i niemal 8 tys. past do zębów, które zebrano w diecezji płockiej w ramach akcji „Szczoteczka i pasta do zębów dla dzieci z Czadu”, trafiło już do adresatów w Afryce. Inicjatywę przeprowadzono w związku z Nadzwyczajnym Miesią...

lasagne - Dentonet.pl
Lasagne... jak tubka pasty i szczoteczka do zębów Lekarz

Valerio Braschi – włoski kucharz, uczestnik jednej z edycji tamtejszego MasterChefa – zasłynął w programie z bardzo niekonwencjonalnej prezentacji swoich dań. To samo robi teraz w swojej restauracji, gdzie hitem jest lasagne podawana w tubce przypomi...

pasta z fluorem - Dentonet.pl
FDI: pasta do zębów z fluorem kluczowa dla zdrowia jamy ustnej Asysta

Jak informuje na swojej stronie internetowej PTS, Światowa Federacja Dentystyczna FDI podczas swojego ostatniego kongresu w Buenos Aires podkreśliła, że kluczowe w zwalczaniu próchnicy oraz poprawie zdrowia jamy ustnej jest zapewnienie światowej popu...

ROZWIŃ WIĘCEJ
soda oczyszczona - Dentonet.pl
Proszek do zębów „ekologiczną” alternatywą dla pasty? Asysta

Jedną z „ekologicznych” alternatyw dla tradycyjnej pasty stają się w ostatnich latach proszki do czyszczenia zębów. Nie dość, że produktów tego typu jest coraz więcej w różnego rodzaju drogeriach, zwłaszcza internetowych, to w dodatku w niektórych po...

pasta - Dentonet.pl
Islandia: koniec sprzedaży past do zębów z mikrogranulkami Asysta

Od 1 stycznia 2020 r. w Islandii zacznie obowiązywać całkowity zakaz sprzedaży jednorazowych plastikowych sztućców i kubków, ale również żeli pod prysznic z drobinkami peelingującymi czy past do zębów z mikrogranulkami. Władze mają też wystartować z ...

pasta z fluorem - Dentonet.pl
Pasta do zębów dla dzieci tylko z fluorem [video] Lekarz

- Światowa Federacja Dentystyczna wydała zalecenia, których konkluzją jest to, że wszystkie dzieci na całym świecie powinny czerpać z korzyści, jakie daje pasta z fluorem - mówi prof. dr hab. n. med. Dorota Olczak-Kowalczyk, prezydent Polskiego Towar...

pasta do zebow
Pasty do zębów z węglem drzewnym w składzie nie działają Asysta

Na całym świecie popularność zyskują pasty do zębów na bazie węgla drzewnego niezawierające fluoru, które – zdaniem ich producentów – mają wybitne właściwości wybielające. Jak jednak udowodnili brytyjscy naukowcy, pasty te nie działają, a dodatkowo i...

Pasta wybielająca - Dentonet.pl
Dwutlenek tytanu zniknie ze składu past do zębów? Asysta

Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) uznał, że dwutlenek tytanu (E171), wykorzystywany m.in. do zabielania w słodyczach, gumie do żucia i paście do zębów, ma rakotwórcze właściwości i nie jest w związku z tym bezpiecznym dodatkiem do ż...

triklosan
Triklosan z pasty do zębów powoduje antybiotykooporność? Asysta

Triklosan – powszechnie stosowany składnik past do zębów oraz środków do mycia rąk – może przyczyniać się do rozwoju oporności na antybiotyki. Do takich wniosków doszli badacze z University of Queensland, którzy poinformowali o nich na łamach czasopi...

szczoteczka - Dentonet.pl
10 tysięcy szczoteczek i past do zębów dla dzieci w Czadzie Lekarz

Ponad 10 tys. szczoteczek do zębów i blisko 8 tys. past trafi do dzieci z Czasu dzięki zbiórce zorganizowanej przez Kurii Diecezjalnej Płockiej razem z Diakonią Misyjną Ruchu Światło-Życie Diecezji Płockiej – informuje Katolicka Agencja Informacyjna....