Wirginia: niedobór higienistek paraliżuje profilaktykę
Niedobór higienistek stomatologicznych w stanie Wirginia staje się coraz poważniejszym problemem dla systemu opieki stomatologicznej. Braki kadrowe wydłużają czas oczekiwania na wizyty profilaktyczne nawet do blisko roku – eksperci alarmują, że bez zwiększenia liczby absolwentów kierunków higieny stomatologicznej kryzys będzie się pogłębiać.
Coraz mniej higienistek stomatologicznych i coraz dłuższe kolejki do profilaktyki – z takim wyzwaniem mierzy się obecnie Wirginia. Z najnowszego raportu Healthcare Workforce Data Center działającego przy Virginia Department of Health Professions, przeanalizowanego przez Virginia Dental Association (VDA), wynika, że w stanie pracuje około 6,5 tys. dentystów, ale jedynie 5,4 tys. higienistek stomatologicznych. Ta dysproporcja przekłada się na ograniczony dostęp pacjentów do świadczeń profilaktycznych i zakłóca funkcjonowanie gabinetów stomatologicznych.
Niedobór kadr wydłuża kolejki do profilaktyki
Według amerykańskiej agencji Health Resources and Services Administration (HRSA), Wirginia zajmuje przedostatnie miejsce wśród wszystkich stanów USA pod względem zaspokojenia zapotrzebowania na higienistki stomatologiczne. Wskaźnik adekwatności zatrudnienia wynosi zaledwie 66%, co plasuje stan niemal na końcu krajowego rankingu.
Dr Ryan Dunn – dyrektor generalny Virginia Dental Association – podkreśla, że problem bezpośrednio wpływa na dostęp pacjentów do podstawowej opieki stomatologicznej. – Niedobór higienistek powoduje opóźnienia w umawianiu rutynowych, odbywających się dwa razy w roku wizyt profilaktycznych, które pozwalają wykrywać problemy zdrowotne na wczesnym etapie – mówi dr Dunn i porównuje sytuację do funkcjonowania szpitala, w którym liczba lekarzy przewyższa liczbę pielęgniarek: – Gdyby szpital zatrudniał więcej lekarzy niż pielęgniarek, zakłócenia w opiece nad pacjentami byłyby natychmiast widoczne. Ta sama zasada obowiązuje w stomatologii – higienistki są często pierwszym personelem medycznym, z którym spotyka się pacjent. Wykonują zabiegi higienizacyjne, zdjęcia RTG oraz oceniają stan przyzębia, zanim pacjent trafi do lekarza dentysty.
Amy Perdue, dyplomowana higienistka stomatologiczna z ponad 30-letnim doświadczeniem, zwraca uwagę na praktyczne konsekwencje niedoboru personelu. – Jeśli pacjent odwoła zaplanowaną wizytę, ponowne umówienie terminu w naszym gabinecie może zająć nawet 7 miesięcy – podkreśla.
Brak higienistek zmusza lekarzy dentystów do wykonywania zabiegów profilaktycznych i higienizacyjnych, ograniczając czas, który mogliby poświęcić bardziej złożonym procedurom. W efekcie pacjenci wymagający częstszej opieki również muszą dłużej czekać na kolejne wizyty.
Problem zaczyna się na etapie kształcenia
Zdaniem przedstawicieli Virginia Dental Association, główną przyczyną niedoboru jest zbyt mała liczba absolwentów kierunku higiena stomatologiczna. Co roku studia kończy zaledwie około 135 nowych higienistek, podczas gdy – według szacunków VDA – w całym stanie brakuje ponad tysiąca specjalistów, szczególnie w rejonie Richmond oraz północnej Wirginii.
Amy Perdue wskazuje, że skala problemu jest widoczna już podczas rekrutacji na studia. – Jeden z moich pacjentów, który wcześniej ukończył stomatologię, studiował w grupie liczącej ponad 100 osób. Moja grupa na kierunku higiena stomatologiczna liczyła zaledwie dziewięciu studentów – podkreśla.
Virginia Commonwealth University prowadzi jedyną w stanie szkołę stomatologiczną, która każdego roku kształci tylko 20 higienistek stomatologicznych. Uczelnia planuje budowę nowego kampusu dydaktycznego, który zastąpi wyeksploatowany budynek wykorzystywany obecnie przez wydział stomatologii. Stanowe władze przeznaczyły dotychczas 5,2 mln dolarów na etap planowania inwestycji.
Rozwój nowych kierunków ograniczają jednak wysokie koszty ich prowadzenia oraz wymagania akredytacyjne, obejmujące m.in. konieczność zatrudnienia odpowiednio wykwalifikowanej kadry i kierowników programów. Raport Joint Legislative Audit and Review Commission z 2025 r. wskazuje te czynniki jako jedne z najważniejszych barier zwiększenia liczby miejsc na studiach. Z powodów finansowych Virginia Peninsula Community College zawiesił nawet nabór na kierunek higieny stomatologicznej w 2024 r.
Stan inwestuje w kształcenie, ale efekty nie pojawią się szybko
Nowy budżet stanu Wirginia przewiduje dodatkowe środki na rozwój kształcenia zawodowego. Ustawodawcy przeznaczyli 20 mln dolarów na rozbudowę programów edukacyjnych w Virginia Community College System, obejmujących również higienę stomatologiczną. Kolejny 1 mln dolarów trafi do specjalnego funduszu wspierającego rozwój programów kształcenia higienistek.
Virginia Dental Association zabiegało o jeszcze większe wsparcie – organizacja postulowała przeznaczenie 30 mln dolarów na rozwój kosztownych kierunków medycznych w szkołach typu community college.
Dr Ryan Dunn podkreśla, że bez znaczącego zwiększenia liczby miejsc na studiach nie uda się zlikwidować obecnego deficytu kadrowego. – Przy około 135 absolwentach rocznie i stale rosnącym zapotrzebowaniu Wirginia nie zmniejszy istotnie niedoboru higienistek stomatologicznych bez zdecydowanego zwiększenia możliwości kształcenia lub innych systemowych zmian – uważa.
Eksperci przypominają również, że uruchomienie nowego programu edukacyjnego wymaga czasu. Konieczne jest spełnienie licznych wymogów regulacyjnych, zatrudnienie wykwalifikowanych wykładowców oraz powołanie kierownictwa programu, dlatego efekty obecnych inwestycji będą widoczne dopiero w kolejnych latach.
Źródła: https://www.theroanokestar.com
