NIL przeciwko rozszerzeniu uprawnień zawodowych higienistek
Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej wyraziło zdecydowany sprzeciw wobec rozporządzenia Ministra Zdrowia z 22 kwietnia 2025 r. w sprawie czynności zawodowych higienistek stomatologicznych. Zdaniem samorządu lekarskiego, nowe przepisy przyznają zbyt szerokie uprawnienia osobom bez odpowiedniego przygotowania medycznego, co może prowadzić do zagrożenia dla pacjentów. Samorząd lekarski skrytykował m.in. zapisy pozwalające higienistkom na wykonywanie wstępnych badań stomatologicznych oraz prowadzenie działań rehabilitacyjnych bez zlecenia lekarza dentysty.
14 maja 2025 r. w Dzienniku Ustaw zostało opublikowane Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 22 kwietnia 2025 r. w sprawie szczegółowego wykazu czynności zawodowych osób wykonujących niektóre zawody medyczne. Zawiera ono szczegółową listę czynności zawodowych przedstawicieli profesji ujętych w ustawie o niektórych zawodach medycznych, w tym asystentek i higienistek stomatologicznych.
Choć higienistki stomatologiczne od dłuższego czasu domagają się większej swobody pracy, opartej na współpracy ze stomatologiem, ale jednak w pewnych zakresach samodzielnej, w rozporządzeniu uwzględniono najważniejszy postulat środowiska stomatologów, czyli utrzymanie pracy higienistek na zlecenie i pod nadzorem lekarza – przynajmniej w częściowym zakresie. W wykazie znalazły się bowiem takie punkty, jak wykonywanie na zlecenie lekarza dentysty badań i pomiarów oraz wykonywanie na zlecenie i pod nadzorem stomatologa zabiegów profilaktyczno-leczniczych utrzymujących efekty leczenia, takich jak usuwanie złogów twardych i miękkich, lakowanie, lakierowanie, diagnostyka próchnicy, profilaktyka próchnicy oraz piaskowanie uzębienia. Pisaliśmy o tym TUTAJ.
„Za leczenie i jego efekty zawsze odpowiada lekarz dentysta”
W opublikowanym 23 maja br. stanowisku prezydium NRL wyraziło jednak zdecydowany sprzeciw wobec rozporządzenia Ministra Zdrowia z 22 kwietnia 2025 r. w sprawie czynności zawodowych higienistek stomatologicznych.
– Samorząd lekarski zgłaszał Ministerstwu Zdrowia daleko idące zastrzeżenia wobec zakresu czynności zawodowych higienistek stomatologicznych już na etapie prac nad projektem rozporządzenia. Merytoryczne uwagi i propozycje zmian projektu rozporządzenia zostały przedstawione w stanowisku nr 12/24/P-IX Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia 19 marca 2024 r. Niestety wielu z tych uwag nie uwzględniono w dalszych pracach nad projektem rozporządzenia – czytamy w komunikacie.
Szczególne zastrzeżenia NIL budzi zakres czynności wskazanych w pkt. 3 załącznika nr 3 do rozporządzenia, który wskazuje na możliwość wykonywania przez higienistki stomatologiczne „wstępnych badań stomatologicznych, profilaktycznych i diagnostycznych zabiegów rehabilitujących jamę ustną”. W swoich uwagach jeszcze na etapie procedowania projektu rozporządzenia, samorząd chciał wykreślenia z listy czynności zawodowych higienistek takich procedur, jak prowadzenie badań przesiewowych w różnych grupach populacyjnych, sporządzanie wycisków i modeli orientacyjnych uzębienia dla celów diagnostycznych, organizowanie ciągłości leczenia pacjentów w trakcie użytkowania aparatów ortodontycznych, rehabilitowanie jamy ustnej przy pomocy podstawowych ćwiczeń ortodontycznych oraz wykonywanie zabiegów rehabilitacyjnych z zastosowaniem metod fizykalnych. Dodatkowo, Izba apelowała, by pozostałe czynności wymienione w pkt. 3 załącznika były wykonywane na zlecenie i pod nadzorem lekarza dentysty.
– Samorząd lekarski stoi niezmiennie na stanowisku, że higienistki stomatologiczne stanowią ważny element zespołu terapeutycznego, niemniej jednak za pracę tego zespołu i za efekty wprowadzonego leczenia odpowiada lekarz dentysta. Obecnie, by nabyć uprawnienia higienistki stomatologicznej wystarczy skończyć dwuletnią szkołę policealną. Wiedza tak zdobyta nie pozwala na samodzielne podejmowanie decyzji terapeutycznych w oparciu na samodzielne badanie jamy ustnej. By taką wiedzę posiadać niezbędne są – dostępne dla wszystkich – studia na kierunku lekarsko-dentystycznym. Należy nadmienić, że obecnie w Polsce jest 43 tys. lekarzy dentystów, co w pełni pozwala zabezpieczyć potrzeby społeczeństwa, względy ochrony interesu publicznego nie uzasadniają więc przekazywania innym niż lekarze dentyści zawodom medycznym uprawnień do wykonywania czynności o charakterze terapeutyczno-decyzyjnym w procesie leczenia pacjenta – podkreślono w komunikacie.
Stanowisko NIL skomentował także lek. dent. Paweł Barucha, wiceprezes Naczelnej Rady Lekarskiej. – Nie negujemy roli higienistek stomatologicznych w zespole terapeutycznym. Jednak za leczenie i jego efekty zawsze odpowiada lekarz dentysta. Nie można powierzać samodzielnych decyzji terapeutycznych osobom, które ukończyły jedynie dwuletnią szkołę policealną – powiedział.
Pismo ze stanowiskiem samorządu trafiło do minister zdrowia Izabeli Leszczyny.
Źródło: https://nil.org.pl
