Higiena przestrzeni międzyzębowych kluczowa w profilaktyce próchnicy

Choć codzienne szczotkowanie zębów jest powszechnym nawykiem, wciąż zbyt wielu pacjentów pomija bardzo istotny element profilaktyki – higienę przestrzeni międzyzębowych. Tymczasem to właśnie tam rozwija się większość zmian próchnicowych i chorób przyzębia. Eksperci alarmują: bez oczyszczania przestrzeni międzyzębowych skuteczna profilaktyka nie istnieje.

Z raportu przygotowanego przez Hamilton Consulting na zlecenie firmy Dentaid wynika, że aż 62% osób nie przestrzega zasad higieny przestrzeni międzyzębowych – czyli nie stosuje regularnie szczoteczek międzyzębowych ani nici dentystycznych.

Dane te nabierają szczególnego znaczenia w świetle badań wskazujących, że 78% ognisk próchnicy powstaje właśnie w przestrzeniach stycznych. To również tam dochodzi do kumulacji płytki bakteryjnej, która odpowiada za rozwój zapalenia przyzębia – choroby będącej m.in. kluczowym czynnikiem rozwoju periimplantitis u pacjentów implantologicznych oraz obarczonej ryzykiem wielu poważnych powikłań ogólnoustrojowych.

Szczoteczka to za mało – skuteczne narzędzia w profilaktyce

Skuteczna kontrola i eliminacja płytki bakteryjnej stanowi podstawę profilaktyki chorób przyzębia, a czyszczenie przestrzeni międzyzębowych jest nieodzowne dla utrzymania zdrowych dziąseł. Europejska Federacja Periodontologii (EFP) jednoznacznie rekomenduje stosowanie szczoteczek międzyzębowych jako najbardziej efektywnego narzędzia w tym zakresie. Tradycyjna szczoteczka do zębów – choć skuteczna na powierzchniach koron – nie jest w stanie dokładnie oczyścić przestrzeni stycznych.

Jak podkreśla prof. Christof Dörfer, dyrektor Kliniki Stomatologii Zachowawczej i Periodontologii w Universitätsklinikums Schleswig-Holstein: – Znaczenie higieny międzyzębowej musi być rozumiane szeroko. Przede wszystkim należy uświadomić sobie, że mamy do czynienia z powierzchniami wymagającymi specjalistycznych narzędzi. Następnie trzeba zaakceptować fakt, że czyszczenie tych obszarów zajmuje więcej czasu niż samo szczotkowanie. Dopiero wtedy pacjent zauważa realną poprawę stanu jamy ustnej i rozumie konieczność pogłębionej higieny.

Problem jest tym bardziej istotny, że zapalenie dziąseł dotyczy około 50% populacji ogólnej. Co więcej, przestrzenie międzyzębowe zmieniają swoją anatomię wraz z wiekiem, po leczeniu ortodontycznym czy implantologicznym, z czego bierze się konieczność indywidualnego doboru narzędzi domowej profilaktyki.

Codzienna higiena przestrzeni międzyzębowych – nawyk o ogromnym znaczeniu

Dr Nicola Discepoli – periodontolog i wykładowca Uniwersytetu w Sienie – zwraca uwagę na wyraźne różnice epidemiologiczne dotyczące zdrowia jamy ustnej u osób, które przestrzegają zasad higieny przestrzeni międzyzębowych a pacjentami, którzy ją bagatelizują.

– Uderzające są kontrasty w częstości występowania periodontitis pomiędzy osobami, które nie stosują szczoteczek międzyzębowych, a tymi, które używają ich częściej niż cztery razy w tygodniu – nawet w obrębie tej samej grupy wiekowej czy etnicznej – podkreśla.

Rekomendacje ekspertów są jednoznaczne: czyszczenie przestrzeni międzyzębowych należy przeprowadzać co najmniej raz dziennie – rano lub wieczorem, przed lub po klasycznym szczotkowaniu. Kluczowe jest wypracowanie trwałego nawyku, a jego korzyści są wymierne – badania wskazują, że pomaga to zmniejszyć krwawienie dziąseł o 47% już po tygodniu i aż o 85% po trzech miesiącach.

Zmiana nawyków jest trudna

Jak zauważa prof. Johannes Ehrenthal, psycholog kliniczny z Uniwersytetu w Kolonii, wyzwaniem pozostaje aspekt psychologiczny.

– Zmiana nawyków higienicznych jest trudna, ponieważ nagroda nie pojawia się natychmiast. Dlatego pacjenci potrzebują wiedzy, umiejętności i praktyki. Higiena jamy ustnej powinna być wykonywana świadomie, a jednocześnie dawać poczucie satysfakcji – mówi.

Bezdyskusyjne pozostaje jednak to, że samo szczotkowanie zębów to za mało, by mówić o prawidłowej, kompleksowej higienie. Włączenie oczyszczania przestrzeni międzyzębowych do codziennej rutyny to realny krok w kierunku skuteczniejszej profilaktyki chorób jamy ustnej – i inwestycja w długoterminowe zdrowie pacjentów.

Źródło: https://dentaid.com/

– Z mojego dotychczasowego doświadczenia wynika, że na pacjentów najlepiej działają fotografie. Wykonujemy zdjęcie przed zabiegiem higienizacji, w trakcie i po, a później pokazujemy je pacjentom. Wielu z nich pyta w takiej sytuacji, czy to naprawdę ich zęby – mówi o motywowaniu pacjentów do utrzymywania prawidłowej higieny jamy ustnej hig. stom. Alicja Chudziak – absolwentka studiów na kierunku BSc. Oral Health Sciences na University of Dundee, laureatka uczelnianej nagrody za najlepsze osiągnięcia kliniczne, przez kilka lat pracująca samodzielnie z ponad 11 tys. pacjentów z różnych grup wiekowych, głównie periodontologicznych i implantologicznych.