Kobiety w ciąży wymagają szczególnej opieki lekarskiej, również stomatologicznej. Dość częstym schorzeniem jest u nich bowiem ciążowe zapalenie dziąseł. Warto wiedzieć, jakie są przyczyny schorzenia i jak wygląda instruktaż higieny jamy ustnej dla pacjentek ze zdiagnozowaną chorobą.

Główną przyczyną ciążowego zapalenia dziąseł są zmiany hormonalne zachodzące w organizmie kobiety. Do około 8. miesiąca ciąży stopniowo wzrasta produkcja progesteronu, który jest substancją niezbędną do jej utrzymania. Dodatkowo, ponad stukrotnie zwiększa się poziom estrogenów, odpowiedzialnych m.in. za regulację przepływu krwi oraz przygotowanie gruczołów piersiowych do produkcji mleka. Receptory tych hormonów znajdują się głównie w komórkach nabłonka, tkanki łącznej oraz naczyniach krwionośnych dziąseł, a ich wzmożona produkcja odbija się na ogólnym stanie przyzębia.

Ciążowe zapalenie dziąseł – co to jest?

Według podziału zaproponowanego w 1999 r. przez Amerykańską Akademię Periodontologiczną, ciążowe zapalenie dziąseł zaliczane jest do grupy chorób związanych z płytką nazębną oraz wywoływaną przez czynniki ogólne. Charakteryzuje się ono występowaniem trzech cech:

• pojawia się około 2. miesiąca ciąży,
• narasta w kolejnych miesiącach, wraz ze wzrostem produkcji hormonów,
• zanika po porodzie.

Objawy ciążowego zapalenia dziąseł są różne – w zależności od stopnia zaawansowania zmian. Zalicza się do nich częste, ale niewielkie krwawienie z dziąseł, rumieniowe zapalenie dziąseł (ich brzeg jest lekko obrzmiały i zaczerwieniony), brodawkowaty przerost dziąseł (jedna lub większa ilość brodawek w okolicach zębów przednich), rozlany przerost dziąseł (przerośnięte dziąsła częściowo przesłaniają korony zębów) oraz guz ciążowy. W większości przypadków u kobiet występują jednak jedynie dwie pierwsze grupy objawów. Oprócz wahań hormonalnych, ciążowe zapalenie dziąseł jest również efektem obecności płytki nazębnej oraz odpowiedzi autoimmunologicznej organizmu.

Zasady higieny jamy ustnej

Najskuteczniejszą metodą zapobiegania oraz leczenia ciążowego zapalenia dziąseł (zwłaszcza w łagodnej formie) jest odpowiednia higiena jamy ustnej. Do zasad, które należy przekazać pacjentkom podczas wizyty w gabinecie stomatologicznym zalicza się:

• mycie zębów po każdym posiłku, a co najmniej dwa razy dziennie, z wykorzystaniem szczoteczki o bardzo miękkim włosiu oraz pasty z fluorem,
• regularne oczyszczanie przestrzeni między zębami przy użyciu nici dentystycznych,
• włączenie w codzienną dietę produktów bogatych w wapń oraz witaminę C, ograniczenie spożywania słodyczy oraz kolorowych napojów gazowanych,
• regularne wizyty u dentysty (leczenie ubytków próchnicowych, usuwanie kamienia nazębnego).

Pomocniczo można również płukać jamę ustną ziołowymi naparami, np. z rumianku lub szałwii.

W czasie ciąży w życiu każdej przyszłej mamy dochodzi do wielu zmian w funkcjonowaniu całego organizmu. Modyfikacje te dotykają niemal każdego fragmentu ustroju. Co dzieje się wtedy w jamie ustnej? Wyjaśnia lek. dent. Małgorzata Lew Starowicz.

AF
Fot. Pexels.com